Ürün Bulunamadı.
Türk Özel Hukuku Cilt III Aile Hukuku

Türk Özel Hukuku Cilt III Aile Hukuku

Yazar(lar): Mustafa Dural
Yayınevi / Marka: Filiz Kitabevi
Ciltli
%5 Indirim
65,00
(KDV DAHİL) 61,75TRL
/ Adet

Y. Tarihi: Şubat 2019
Baskı Sayısı 14
Sayfa: 488
Boyut: 16.0x24.0
Kodu : 9789753685153
Alışveriş Listesine Ekle Taksit Seçenekleri Stoğa Girince Haber Ver

Teslimat süresi: Stoktan teslim

I. AİLE HUKUKUNUN KONUSU........................................................................... 1<br/>II.AİLE KAVRAMI ................................................................................................... 1<br/>III.TOPLUMDA AİLENİN ÖNEMİ........................................................................... 2<br/>IV.ANAYASA’DA AİLE HUKUKUNA İLİŞKİN ESASLAR ................................. 2<br/>V. AİLE HUKUKUNUN ÖZELLİKLERİ ................................................................. 4<br/>1.Genel olarak ................................................................................................... 4<br/>a)İlişki tiplerinin sınırlı sayıda (numerus clasus) olması ............................... 4<br/>b)Geniş ölçüde emredici kurallara dayanma ................................................. 4<br/>c)Çocukları ve zayıfları koruma.................................................................... 4<br/>d)Devletin müdahalesi .................................................................................. 5<br/>e)Şekle bağlılık ............................................................................................. 5<br/>f)Hâkimin takdir yetkisi ................................................................................ 5<br/>2.Aile hukuku ilişkileri ve aile hukuku haklarının özelliği................................ 5<br/>a)Aile Hukuku ilişkileri ................................................................................ 5<br/>b)Aile hukuku hakları ................................................................................... 6<br/>c)Bozucu yenilik doğuran aile haklarının kullanılmasının özelliği ............... 6<br/>d)Aile hukuku taleplerinin özelliği ............................................................... 6<br/>VI.TÜRK AİLE HUKUKUNUN DEVRİMCİ KARAKTERİ.................................... 7<br/>VII.MEDENÎ KANUNUN AİLE HUKUKU SİSTEMATİĞİNE GENEL BAKIŞ ..... 9<br/>BİRİNCİ KISIM<br/>EVLİLİK<br/>Birinci Bölüm<br/>Evlilik Birliğinin Oluşması<br/>Birinci Ayırım<br/>NİŞANLILIK<br/>§ 1. TERİM VE KAVRAM ....................................................................................... 13<br/>§ 2. NİŞANLILIĞIN MEYDANA GELMESİ: NİŞANLANMA ........................... 13<br/>I. NİŞANLANMANIN HUKUKİ NİTELİĞİ......................................................... 13<br/>1.Önsözleşme görüşü...................................................................................... 13<br/>2.Karar görüşü ................................................................................................ 14<br/>3.Sözleşme görüşü.......................................................................................... 14<br/>II.NİŞANLANMANIN KURUCU UNSURLARI .................................................. 15<br/>1.Karşılıklı evlenme vaadi.............................................................................. 16<br/>2.Vaad edenlerin farklı cinsiyette olması ....................................................... 17<br/>III.NİŞANLANMANIN GEÇERLİLİK ŞARTLARI VE HÜKÜMSÜZLÜĞÜ ...... 18<br/>1.Nişanlanma ehliyetinin kanunda özel olarak düzenlenmemiş olması.......... 18<br/>2.Nişanlanmanın, emredici hukuk kurallarına, ahlâk ve âdaba aykırı<br/>olmaması ve evlenmenin imkânsız olmaması ............................................. 20<br/>3.Muvazaalı (danışıklı) nişanlanmalar............................................................ 22<br/>4.İrade beyanındaki sakatlıklar ....................................................................... 22<br/>IV.NİŞANLANMANIN ŞARTA YA DA SÜREYE BAĞLANMASI .................... 23<br/>1.Şart .............................................................................................................. 23<br/>2.Zaman .......................................................................................................... 24<br/>§ 3. NİŞANLILIĞIN HÜKÜMLERİ ....................................................................... 25<br/>I. VAADE UYGUN DAVRANMA YÜKÜMLÜLÜĞÜ ....................................... 25<br/>1.Evlenmeyi gerçekleştirme yükümlülüğü ..................................................... 25<br/>2.Sadakat yükümlülüğü .................................................................................. 26<br/>3.Nişanlının Medenî Kanun anlamında yakın sayılması................................. 27<br/>4.Destekten yoksun kalma tazminatı ve manevî tazminat isteyebilme ........... 27<br/>5.Tanıklıktan ve hâkimlikten kaçınma hakkı.................................................. 27<br/>§ 4. NİŞANLILIĞIN SONA ERMESİ...................................................................... 28<br/>I. SONA ERME HALLERİ .................................................................................... 28<br/>1.Evlenme ....................................................................................................... 28<br/>a)Nişanlıların birbirleriyle evlenmesi......................................................... 28<br/>b)Nişanlılardan birinin bir üçüncü kişi ile evlenmesi ................................. 28<br/>2.Tarafların anlaşması .................................................................................... 28<br/>3.Bozucu şartın gerçekleşmesi ....................................................................... 28<br/>4.Evlenmenin imkânsızlaşması (özellikle ölüm) ............................................ 29<br/>5.Kesin bir evlenme engelinin meydana gelmesi ............................................ 29<br/>6.Nişanı bozma (bir taraflı sona erdirme, nişanlanmadan dönme).................. 30<br/>a)Kavram ................................................................................................... 30<br/>b)Nişanı bozmada haklı sebep.................................................................... 31<br/>aa) Haklı sebep kavramı ......................................................................... 31<br/>bb) Haklı sebep örnekleri........................................................................ 31<br/>cc) Hâkimin takdir yetkisi....................................................................... 32<br/>c)Haksız nişan bozma ................................................................................ 32<br/>II.NİŞANIN SONA ERMESİNİN SONUÇLARI................................................... 33<br/>A. GENEL OLARAK ......................................................................................... 33<br/>B. MADDÎ TAZMİNAT..................................................................................... 33<br/>1.Nişanlıların tazminat isteme hakkı ............................................................. 34<br/>a)Şartları ................................................................................................... 34<br/>b)Tazmin edilecek zarar ve masraflar ....................................................... 35<br/>c)Tazminat davası ..................................................................................... 36<br/>2.Üçüncü kişilerin tazminat isteme hakkı...................................................... 37<br/>C. MANEVÎ TAZMİNAT .................................................................................. 38<br/>1.Genel olarak ............................................................................................... 38<br/>2.Manevî tazminat istemenin şartları ............................................................ 39<br/>a)Nişanlılık, bozma ile sona erdirilmiş olmalıdır ...................................... 39<br/>b)Tazminat isteyen nişanlının kişilik hakkı bir zarara uğramış olmalıdır . 39<br/>c)Davalının kusurlu olması ....................................................................... 40<br/>3.Manevî tazminatın tayini............................................................................ 40<br/>a)Dava hakkı ............................................................................................. 40<br/>b)Davalı .................................................................................................... 41<br/>c)Tazminat ................................................................................................ 41<br/>d)Manevî tazminat isteminin mirasçılar tarafından ileri sürülmesi ve<br/>hayatta devri ......................................................................................... 41<br/>D. HEDİYELERİN GERİ VERİLMESİ ............................................................. 42<br/>1.Genel olarak ............................................................................................... 42<br/>2.Hediye kavramı .......................................................................................... 42<br/>3.Hediyelerin geri verilmesini istemenin şartları........................................... 43<br/>a)Hediye nişanlılık dolayısıyla verilmiş olmalıdır .................................... 43<br/>b)Geri istenecek hediyenin alışılmışın (mutad) dışında olması................. 44<br/>c)Nişanlılık, evlenme dışında bir sebeple sona ermiş olmalıdır ................ 44<br/>d)Geri vermeyi isteme hakkına, nişanlılar, ana ve babaları ya da ana baba<br/>gibi hareket eden kimseler sahiptirler .................................................... 44<br/>4.Geri verme talebinin niteliği ve kapsamı.................................................... 45<br/>E. NİŞANIN SONA ERMESİNDEN DOĞAN TALEPLERİN ZAMANAŞIMI 46<br/>İkinci Ayırım<br/>EVLENME<br/>§ 5. EVLENMENİN HUKUKÎ NİTELİĞİ ............................................................. 47<br/>§ 6. EVLENMENİN GERÇEKLEŞTİRİLMESİ İÇİN ARANAN ŞARTLAR .... 48<br/>I. EVLENME EHLİYETİ ....................................................................................... 49<br/>A. EVLENME YAŞI .......................................................................................... 49<br/>1.Olağan evlenme yaşı .................................................................................. 49<br/>2.Olağanüstü (istisnai) evlenme yaşı............................................................. 50<br/>a)Evlenmesine izin verilecek kadın ya da erkek onaltı yaşını doldurmuş<br/>olmalıdır ................................................................................................ 51<br/>b)Olağanüstü bir durumun ve pek önemli bir sebebin bulunması ............. 51<br/>c)Karardan önce mümkünse yasal temsilcinin dinlenmesi ....................... 51<br/>d)Görevli ve yetkili mahkeme .................................................................. 52<br/>B. AYIRT ETME GÜCÜ.................................................................................... 52<br/>C. KİŞİLERİN EVLENME EHLİYETİ YÖNÜNDEN AYIRIMI ..................... 53<br/>1.Evlenmeye tam ehliyetliler ......................................................................... 53<br/>2.Evlenmeye tam ehliyetsizler ...................................................................... 54<br/>3.Evlenmeye sınırlı ehliyetsizler ................................................................... 54<br/>II.EVLENME ENGELLERİ ................................................................................... 56<br/>A. KESİN EVLENME ENGELLERİ ................................................................. 57<br/>1.Hısımlık ..................................................................................................... 57<br/>a)Kan hısımlığı ......................................................................................... 57<br/>b)Kayın hısımlığı ...................................................................................... 58<br/>c)Evlâtlık ilişkisi ....................................................................................... 58<br/>2.Önceki evlilik ............................................................................................. 59<br/>3.Akıl hastalığı .............................................................................................. 60<br/>B. KESİN OLMAYAN EVLENME ENGELLERİ ............................................ 60<br/>1.Bekleme süresi ........................................................................................... 61<br/>2.Bazı bulaşıcı hastalıklar ............................................................................. 62<br/>III.EVLENMENİN ŞEKİL ŞARTLARI .................................................................. 62<br/>A. GENEL OLARAK ......................................................................................... 62<br/>B. EVLENME TÖRENİNDEN ÖNCEKİ ŞEKİL ŞARTLARI .......................... 63<br/>1.Başvuru ve başvurunun yapılacağı yer ....................................................... 63<br/>2.Başvurunun incelenmesi ve itiraz ............................................................... 66<br/>a)İnceleme ve talebin reddi ....................................................................... 66<br/>b)Redde itiraz ............................................................................................ 66<br/>3.Evlenmeye izin belgesi ............................................................................... 68<br/>C. EVLENME TÖRENİ SIRASINDAKİ ŞEKİL ŞARTLARI........................... 68<br/>D. EVLENME TÖRENİNDEN SONRAKİ ŞEKİL ŞARTLARI ....................... 70<br/>1.Aile (evlenme) cüzdanının verilmesi.......................................................... 70<br/>2.Evlenmenin nüfus idaresine bildirilmesi ve aile kütüğüne tescil................ 70<br/>3.Savcılığa bildirme ...................................................................................... 71<br/>4.Özel olarak dinî evlenme............................................................................ 71<br/>E. EVLENMENİN ŞEKİL ŞARTLARINA UYULMAMASININ<br/>SONUÇLARI................................................................................................. 71<br/>§ 7. EVLENMENİN HÜKÜMSÜZLÜĞÜ .............................................................. 71<br/>I. EVLENMENİN YOKLUĞU .............................................................................. 72<br/>1.Evlenmenin yokluğu halleri ....................................................................... 72<br/>a)Evlenmenin ayrı cinsten kişiler arasında yapılmamış olması................. 72<br/>b)Evlenmenin, evlendirme memuru önünde yapılmamış olması .............. 77<br/>c)İki tarafın evlendirme memuru önünde hazır olmamaları ...................... 78<br/>2.Evlenmenin yokluğunun sonuçları ............................................................. 79<br/>3.Evlendirme memuru önünde yapılmayan evlenmelerin idari yolla geçerli<br/>hale getirilmesi .......................................................................................... 79<br/>II.EVLENMENİN BUTLANI................................................................................. 80<br/>A. GENEL OLARAK ......................................................................................... 80<br/>B. MUTLAK BUTLAN ...................................................................................... 81<br/>1.Genel olarak ............................................................................................... 81<br/>2.Mutlak butlan halleri .................................................................................. 84<br/>a)Eşlerden birinin evlenme sırasında evli olması (MK 145 b.1) ............... 84<br/>b)Eşlerden birinin evlenme sırasında sürekli olarak ayırt etme gücünden<br/>yoksun olması (MK 145 b. 2) ................................................................ 85<br/>c)Akıl hastalığı (MK 145 b. 3).................................................................. 86<br/>d)Eşler arasında evlenmeye engel olacak derecede hısımlığın bulunması<br/>(MK 145 b.4) ......................................................................................... 87<br/>C. NİSBÎ BUTLAN ............................................................................................ 87<br/>1.Genel olarak ............................................................................................... 87<br/>2.Nisbî butlan halleri ..................................................................................... 87<br/>a)Ayırt etme gücünden geçici yoksunluk (MK 148) ................................. 87<br/>b)İrade sakatlıkları (MK 149 vd.) ............................................................. 88<br/>aa) Yanılma ........................................................................................... 88<br/>aaa) Evlenmenin niteliğinde yanılma ............................................... 88<br/>bbb) Eşin kişiliğinde (şahsında) yanılma ......................................... 88<br/>ccc) Diğer eşin önemli bir niteliğinde yanılma ................................ 89<br/>bb) Aldatma ........................................................................................... 89<br/>aaa) Namus ve onur hakkında aldatma ............................................ 90<br/>bbb) Tehlikeli bir hastalığın gizlenmesi .......................................... 91<br/>ccc) Korkutma ................................................................................. 92<br/>c)Yasal temsilcinin izninin bulunmaması (MK 153) ................................ 93<br/>D. BUTLAN DAVALARI .................................................................................. 93<br/>1.Davaların hukukî niteliği............................................................................ 93<br/>2.Davaların tarafları ...................................................................................... 93<br/>a)Mutlak butlan davasının tarafları ........................................................... 93<br/>aa) Davacı.............................................................................................. 93<br/>bb) Davalı.............................................................................................. 93<br/>cc) Dava hakkının sınırlandırılması ve kalkması................................... 94<br/>b)Nisbî butlan davasının tarafları.............................................................. 95<br/>aa) Davacı.............................................................................................. 95<br/>bb) Davalı.............................................................................................. 96<br/>cc) Dava hakkının sona ermesi .............................................................. 96<br/>aaa) Eşlerin dava hakkının sona ermesi........................................... 96<br/>bbb) Yasal temsilcinin dava hakkının sona ermesi.......................... 97<br/>E. HER İKİ BUTLAN DAVASINDA YARGILAMA USULÜ......................... 97<br/>1.Yetkili ve görevli mahkeme ....................................................................... 97<br/>2.Yargılama usulü ......................................................................................... 98<br/>F. BUTLAN DAVASININ SONUÇLARI.......................................................... 98<br/>1.Genel sonuçlar............................................................................................ 98<br/>2.Çocuklar yönünden sonuçlar ...................................................................... 98<br/>3.Eşler yönünden sonuçlar ............................................................................ 98<br/>III.EVLENMENİN BUTLANINI GEREKTİRMEYEN EKSİKLİKLER .............. 101<br/>1.Kadının bekleme süresinin bitiminden önce evlenmesi ............................ 102<br/>2.Bazı şekil kurallarına uymama .................................................................. 102<br/>3.Bazı bulaşıcı hastalıklar ............................................................................ 102<br/>İkinci Bölüm<br/>Evliliğin Sona Ermesi ve Özel Olarak Boşanma<br/>§ 8. ÖLÜM VE GAİPLİK ........................................................................................ 104<br/>1.Ölüm ....................................................................................................................... 104<br/>2.Gaiplik .................................................................................................................... 104<br/>3.Cinsiyet değişikliği ................................................................................................. 104<br/>§ 9. BOŞANMA......................................................................................................... 104<br/>§ 10. BOŞANMA SEBEPLERİ................................................................................ 105<br/>I. BOŞANMANIN ÖZEL SEBEPLERİ ................................................................ 105<br/>A. ZİNA ............................................................................................................. 105<br/>1.Kavram ve zinanın ispatı........................................................................... 105<br/>2.Dava hakkının düşmesi ............................................................................. 108<br/>a)Hak düşürücü sürenin geçmesi ............................................................. 108<br/>b)Af ......................................................................................................... 108<br/>B. HAYATA KAST, PEK KÖTÜ MUAMELE YA DA ONUR KIRICI<br/>DAVRANIŞ .................................................................................................. 109<br/>1.Kavram ...................................................................................................... 109<br/>a)Hayata kast ........................................................................................... 109<br/>b)Pek fena muamele ................................................................................. 110<br/>c)Onur kırıcı davranış .............................................................................. 110<br/>2.Dava hakkının düşmesi ............................................................................. 111<br/>C. KÜÇÜK DÜŞÜRÜCÜ SUÇ İŞLEME VE HAYSİYETSİZ HAYAT<br/>SÜRME......................................................................................................... 111<br/>1.Kavram ...................................................................................................... 111<br/>a)Küçük düşürücü suç işleme .................................................................. 111<br/>b)Haysiyetsiz hayat sürme ....................................................................... 112<br/>2.Her iki durumun da diğer eş için birlikte yaşamayı ondan beklenemez<br/>hale getirmesi ............................................................................................ 112<br/>3.Davanın süreye bağlı olmaması................................................................. 112<br/>D. TERK ............................................................................................................ 112<br/>1.Kavram ..................................................................................................... 113<br/>2.Terkin şartları ............................................................................................ 113<br/>a)Eşlerden birinin ortak konutu (ortak hayatı) terk etmesi ...................... 113<br/>aa) Ortak konutu terk, evlilik birliğinin kendisine yüklediği görevleri<br/>(yükümlülükleri) yerine getirmemek amacıyla olmalıdır................ 113<br/>bb) Terk için haklı sebebin sonradan ortadan kalkması ve buna<br/>rağmen eşin ortak konuta dönmemesi ........................................... 114<br/>cc) Diğer eşi ortak konutu terke zorlama ya da haklı bir sebep<br/>olmadan onun ortak konuta dönmesini engelleme .......................... 114<br/>b)Terkin en az altı ay sürmüş olması ....................................................... 114<br/>c)Terk eden eşe hâkim tarafından ihtarda bulunulması ve eşin buna<br/>rağmen dönmemesi ............................................................................... 115<br/>E. AKIL HASTALIĞI ....................................................................................... 116<br/>1.Şartları....................................................................................................... 117<br/>a)Akıl hastalığının evlilik sırasında var olması ........................................ 117<br/>b)İyileşemeyeceğinin resmi sağlık raporuyla tespit edilmiş olması ......... 117<br/>c)Akıl hastalığı sebebiyle diğer eş için ortak hayatın çekilmez hale<br/>gelmesi ................................................................................................. 117<br/>2.Dava hakkının süreye tabi olmaması......................................................... 117<br/>II.BOŞANMANIN GENEL SEBEPLERİ ............................................................. 117<br/>A. EVLİLİK BİRLİĞİNİN TEMELİNDEN SARSILMASI.............................. 118<br/>1.Genel olarak .............................................................................................. 118<br/>2.Şartları....................................................................................................... 119<br/>a)Evlilik birliğinin temelinden sarsılmış olması....................................... 119<br/>b)Evlilik birliğinin temelinden sarsılması en az eşlerden biri için ortak<br/>hayatı sürdürmesi beklenemeyecek derecede olmalıdır........................ 119<br/>c)Davalının, davacının daha kusurlu olduğu itirazını ileri sürmemiş<br/>ya da ileri sürülen itiraz kabul edilmemiş olmalıdır.............................. 120<br/>B. EŞLERİN BOŞANMA HUSUSUNDA ANLAŞMALARI........................... 122<br/>1.Genel olarak .............................................................................................. 122<br/>2.Anlaşmalı boşanmaya karar verilebilmesinin şartları................................ 122<br/>a)Evlilik en az bir yıl sürmüş olmalıdır.................................................... 122<br/>b)Boşanmak için eşler, ya birlikte mahkemeye başvurmalı ya da bir eş,<br/>diğerinin açtığı boşanma davasını kabul etmelidir ............................... 123<br/>c)Hâkimin tarafları bizzat dinlemesi ....................................................... 123<br/>d)Tarafların yapmış oldukları anlaşmanın hâkim tarafından uygun<br/>bulunması ............................................................................................. 124<br/>C. ORTAK HAYATIN KURULAMAMASI YA DA FİİLÎ AYRILIK ............ 124<br/>1.Genel olarak .............................................................................................. 125<br/>2.Şartlar........................................................................................................ 125<br/>a)Daha önce herhangi bir boşanma sebebine dayanılarak açılan davanın<br/>reddedilmiş olması ............................................................................... 125<br/>b)Boşanma talebinin reddi kararının üzerinden üç yıl geçmiş ve bu süre<br/>içinde her ne sebeple olursa olsun ortak hayat kurulmamış olmalıdır .. 125<br/>c)Eşlerden birinin boşanma davası açmış olması..................................... 126<br/>§ 11. BOŞANMA DAVASI HAKKINDA GENEL BİLGİLER ............................ 127<br/>I. DAVANIN KONUSU ........................................................................................ 127<br/>II.YETKİLİ VE GÖREVLİ MAHKEME .............................................................. 128<br/>1.Yetkili mahkeme ....................................................................................... 128<br/>2.Görevli mahkeme ...................................................................................... 128<br/>III.TARAFLAR VE DAVA EHLİYETİ ................................................................. 129<br/>§ 12. BOŞANMA VE AYRILIK DAVASINDA UYGULANACAK USUL<br/>VE ALINACAK ÖNLEMLER ................................................................................ 131<br/>I. GENEL OLARAK ............................................................................................. 131<br/>II.USUL KURALLARI ......................................................................................... 132<br/>III.DAVA SIRASINDA ALINACAK ÖNLEMLER .............................................. 132<br/>1.Eşlerin barınması ve geçimi için alınacak önlemler .................................. 133<br/>2.Eşler arasındaki malî ilişkilere yönelik önlemler ...................................... 134<br/>3.Çocuklara ilişkin alınacak önlemler .......................................................... 134<br/>§ 13. DAVA SONUNDA VERİLECEK KARAR: BOŞANMA YA DA<br/>AYRILIK................................................................................................................... 134<br/>I. GENEL OLARAK ............................................................................................. 134<br/>II.AYRILIK KARARI VE SONUÇLARI ............................................................. 135<br/>1.Ayrılık kararı............................................................................................. 135<br/>2.Ayrılık kararının sonuçları ........................................................................ 135<br/>3.Ayrılık süresinin sonunda tarafların durumu............................................. 137<br/>III.BOŞANMA KARARI VE SONUÇLARI .......................................................... 138<br/>A. Boşanma kararı.............................................................................................. 138<br/>B. Boşanma kararının sonuçları ......................................................................... 138<br/>1.Boşanma kararının eşler yönünden sonuçları ............................................ 138<br/>a)Evlilik birliğinden sona ermesi ve eşlerin yeniden evlenebilmeleri ...... 138<br/>b)Mal rejimin tasfiyesi ............................................................................. 138<br/>c)Evlenmeyle kazanılan kişisel durumun korunması ya da değişmesi..... 139<br/>d)Eşlerin birbirlerine karşı miras hukukundan doğan haklarının sona<br/>ermesi ................................................................................................... 139<br/>e)Zamanaşımının işlemeye başlaması...................................................... 142<br/>2.Boşanma kararının çocuklar yönünden sonuçları...................................... 142<br/>a)Velâyet.................................................................................................. 142<br/>b)Çocukla kişisel ilişki kurulması............................................................ 144<br/>aa) Çocukla, kendisine velâyet verilmemiş olan ana ya da baba<br/>arasındaki kişisel ilişkinin düzenlenmesi ........................................ 144<br/>bb) Çocukla üçüncü kişiler arasında ilişki kurulmasının<br/>düzenlenmesi .................................................................................. 145<br/>c)Çocuğa iştirak (bakım) nafakası bağlanması ........................................ 146<br/>3.Boşanmanın malî sonuçları ....................................................................... 147<br/>a)Maddî tazminat ..................................................................................... 147<br/>aa) Maddî tazminat isteyen eşin boşanmada hiç kusurunun<br/>bulunmaması ya da kusurunun daha az olması............................... 147<br/>bb) Davalı tarafın kusurlu olması ......................................................... 148<br/>cc) Davacının mevcut ya da beklenen bir menfaatinin zedelenmesi..... 148<br/>dd) Maddî tazminatın miktarı ............................................................... 148<br/>b)Manevî tazminat ................................................................................... 149<br/>aa) Davalının kusurlu olması ................................................................ 149<br/>bb) Davacının kişilik hakkının zedelenmesi (ihlâl edilmesi) ................ 150<br/>cc) Manevî tazminatın şekli ve miktarının belirlenmesi ....................... 150<br/>c)Yoksulluk nafakası ............................................................................... 150<br/>aa) Taraflardan birinin talepte bulunması ............................................. 150<br/>bb) Talep eden eşin kusursuz ya da daha az kusurlu olması ................ 151<br/>cc) Nafaka isteyen eşin, yoksulluğa düşmesi........................................ 151<br/>dd) Takdir edilecek nafakanın, bunu ödeyecek olan eşin malî gücü<br/>ile orantılı olması ........................................................................... 151<br/>ee) Nafaka davasında görevli ve yetkili mahkeme ............................... 152<br/>ff) Nafakanın süresi .............................................................................. 152<br/>d)Maddî tazminat ve yoksulluk nafakasının ödeniş biçimi ...................... 153<br/>e)Nafaka ve tazminatın değiştirilmesi...................................................... 153<br/>f)Nafaka ya da maddî tazminatın sona ermesi ......................................... 154<br/>g)Zamanaşımı .......................................................................................... 156<br/>İKİNCİ KISIM<br/>EVLİLİĞİN GENEL HÜKÜMLERİ<br/>§ 14. EVLİLİK BİRLİĞİNİN ORGANİZASYONU ............................................. 157<br/>I. GENEL OLARAK ............................................................................................. 157<br/>II.EVLİLİK BİRLİĞİNDE EŞLERİN HAK VE YÜKÜMLÜLÜKLERİ.............. 157<br/>1.Genel Olarak ............................................................................................. 157<br/>2.Evlilik Birliği ve Birliğin Ortak Yönetimi................................................. 157<br/>3.Evlilik Birliğinin Doğrudan Hukuksal Sonuçları ile Eşlere Yüklediği<br/>Hak ve Yükümler...................................................................................... 158<br/>a.Evlilik birliğine dayalı kişilik haklarının korunması yükümü ............... 158<br/>b.Evlilik birliğinin mutluluğunu elbirliği ile sağlama yükümü ................ 159<br/>c.Eşlerin çocuklarına birlikte özen gösterme yükümü ............................. 159<br/>d.Eşlerin sadakat yükümü ........................................................................ 159<br/>e.Eşlerin yardım yükümü ......................................................................... 159<br/>f.Eşlerin bilgi verme yükümü................................................................... 160<br/>III.KARININ SOYADI ........................................................................................... 160<br/>IV.EVLİLİK KONUTU .......................................................................................... 161<br/>V. VATANDAŞLIK ............................................................................................... 161<br/>VI.EŞLERİN EVLİLİK BİRLİĞİNİN GİDERLERİNE KATILMASI .................. 162<br/>1.Genel Olarak .................................................................................................. 162<br/>2.Birlik Giderleri Kavramı ............................................................................... 162<br/>3.Haciz ve Devredilebilirlik ............................................................................. 163<br/>4.Zamanaşımı ................................................................................................... 164<br/>5.Sona erme ...................................................................................................... 164<br/>VII.EŞLERİN MESLEK VE İŞİ .............................................................................. 164<br/>VIII.EŞLERİN HUKUKSAL İŞLEMLERİ............................................................... 165<br/>1.Kural ......................................................................................................... 165<br/>2.Kefalet Sözleşmesinde Eşin Rızası ........................................................... 165<br/>3.Aile Konutu Üzerindeki Tasarruflar.......................................................... 167<br/>a.Genel olarak .......................................................................................... 167<br/>b.Aile konutu kavramı, MK 194’ün zamansal ve işlemsel sınırları ......... 167<br/>c.MK 194’de yer alan sınırlamanın hukukî niteliği ................................. 170<br/>d.Diğer eşin izni ve iznin verilmemesinin sonuçları ................................ 171<br/>e.Hâkimin hak sahibi eşi tek başına işlem yapmaya yetkili kılması......... 172<br/>f.Geçersizliğin iyiniyetli üçüncü kişilere etkisi ve aile konutunun şerhi .. 172<br/>IX.EVLİLİK BİRLİĞİNİN TEMSİLİ..................................................................... 175<br/>1.Yasal Düzenleme ...................................................................................... 175<br/>2.Hukuksal Nitelik ....................................................................................... 175<br/>3.Ehliyet ....................................................................................................... 176<br/>4.Aile(nin Ortak) İhtiyaçları Kavramı .......................................................... 176<br/>5.Evlilik Birliğinin Temsili Türleri .............................................................. 176<br/>a.Olağan temsil yetkisi............................................................................. 176<br/>b.Olağanüstü temsil yetkisi ...................................................................... 177<br/>aa. Genel olarak .................................................................................... 177<br/>bb. Eşlerin diğer aile ihtiyaçları için evlilik birliğini tek başına temsili 177<br/>c.Sorumluluk ............................................................................................ 178<br/>§ 15. EVLİLİK BİRLİĞİNİN KORUNMASI ....................................................... 179<br/>I. GENEL OLARAK ............................................................................................. 179<br/>II.EVLİLİK BİRLİĞİNİ KORUYUCU TEDBİRLERİ ALMAYA YETKİLİ<br/>VE GÖREVLİ OLAN MAHKEME .................................................................. 179<br/>III.MK 195’e DAYALI GENEL KORUMA........................................................... 180<br/>1.Genel Olarak ............................................................................................. 180<br/>2.Şartları....................................................................................................... 181<br/>a.Eşlerin (birlikte veya tek başına) talebi ................................................. 181<br/>b.Evlilik birliğinden doğan yükümlülüklerin yerine getirilmemesi ......... 181<br/>c.Evlilik birliğine ilişkin önemli bir konuda eşlerin uyuşmazlığa<br/>düşmesi ................................................................................................. 181<br/>3.Tedbir Türleri ............................................................................................ 181<br/>4.Diğer Tedbirlere Başvuru.......................................................................... 182<br/>IV.EŞLERİN EVLİLİK BİRLİĞİ GİDERLERİNE İLİŞKİN PARASAL<br/>KATKISININ BELİRLENMESİ ...................................................................... 182<br/>V. ORTAK YAŞAMA ARA VERİLMESİ ............................................................ 183<br/>1.Genel Olarak ............................................................................................. 183<br/>2.Şartları....................................................................................................... 183<br/>a.Genel olarak .......................................................................................... 183<br/>b.Kişiliğin tehlikeye düşmesi................................................................... 184<br/>c.Ekonomik güvenliğin tehlikeye düşmesi............................................... 184<br/>d.Evliliğin huzurunun tehlikeye düşmesi ................................................. 184<br/>3.Ortak Yaşama Verilen Aranın Süresi ........................................................ 184<br/>4.Ayrı Yaşamanın Sonuçları ve Alınacak Tedbirler..................................... 184<br/>a.Genel olarak .......................................................................................... 184<br/>b.Eşlerin yapacakları parasal katkıya ilişkin tedbirler.............................. 185<br/>c.Konut ve ev eşyasından yararlanmaya ilişkin tedbirler ......................... 185<br/>d.Eşlerin mallarının yöntemine ilişkin tedbirler ....................................... 186<br/>e.Ergin olmayan çocuğa ilişkin tedbirler.................................................. 186<br/>5.Haklı Bir Sebep Olmaksızın Ayrı Yaşama ve Ortak Yaşamın<br/>Olanaksızlığı.............................................................................................. 186<br/>VI.BORÇLULARA YÖNELİK ÖNLEMLER ........................................................ 187<br/>1.Genel Olarak ............................................................................................. 187<br/>2.Hukuksal Nitelik ....................................................................................... 187<br/>3.Şartları....................................................................................................... 187<br/>a.Maddî şart ............................................................................................. 187<br/>b.Şeklî şart ............................................................................................... 187<br/>4.Talimatın konusu....................................................................................... 188<br/>5.Talimatın Kapsamının Tayini.................................................................... 188<br/>6.Tedbirin Sonuçları..................................................................................... 188<br/>VII.EVLİLİK BİRLİĞİNİ KORUYUCU ÖNLEM OLARAK EŞİN BELİRLİ<br/>BİR MALVARLIĞI DEĞERİ ÜZERİNDEKİ TASARRUF YETKİSİNİN<br/>SINIRLANMASI .............................................................................................. 188<br/>1.Genel Olarak ............................................................................................. 188<br/>2.MK 199’un Uygulama Şartları .................................................................. 189<br/>3.Sınırlamanın Konusu................................................................................. 189<br/>4.Sınırlamanın Hukuksal Niteliği ................................................................. 190<br/>5.Sınırlamanın Hukuksal Sonuçları.............................................................. 190<br/>6.Ek Koruma Önlemleri ve Şerh Olanağı..................................................... 191<br/>VIII.EŞLERİN TEMSİL YETKİSİNİN TAMAMEN VEYA KISMEN<br/>KALDIRILMASI .............................................................................................. 192<br/>1.Genel Olarak ............................................................................................. 192<br/>2.Şartları....................................................................................................... 192<br/>a.Temsil yetkisinin "açık” aşımı .............................................................. 192<br/>b.Temsil yetkisini kullanmada yetersizlik ................................................ 193<br/>3.Eşin Temsil Yetkisinin Kaldırıldığının Üçüncü Kişilere Duyurulması ..... 193<br/>4.Eşin Temsil Yetkisinin Tamamen veya Kısmen Kaldırılmasının<br/>Sonuçları ................................................................................................... 193<br/>5.Temsil Yetkisinin Geri Verilmesi ............................................................. 193<br/>IX.TEDBİRLERİN ALINMASINI GEREKTİREN ŞARTLARDA<br/>DEĞİŞİKLİKLER ............................................................................................. 194<br/>1.Tedbirlerin Değişen Şartlara Uyarlanması İlkesi....................................... 194<br/>2.Şartları....................................................................................................... 194<br/>a.Maddî şart ............................................................................................. 194<br/>b.Şeklî şart ............................................................................................... 194<br/>3.Değişiklik Kararının Konusu ve Sonuçları................................................ 195<br/>X. 6284 SAYILI AİLENİN KORUNMASI VE KADINA KARŞI ŞİDDETİN<br/>ÖNLENMESİNE DAİR KANUN’UN ÖNGÖRDÜĞÜ TEDBİRLER ............. 195<br/>ÜÇÜNCÜ KISIM<br/>EVLİLİK BİRLİĞİNDE MAL REJİMLERİ<br/>§ 16. MAL REJİMİ HUKUKUNUN GENEL HÜKÜMLERİ .............................. 199<br/>I. GENEL OLARAK ............................................................................................. 199<br/>II. MAL REJİMİ TÜRLERİ ................................................................................... 199<br/>1. Yasal Mal Rejimi-Sözleşmesel Mal Rejimi .............................................. 199<br/>2. Olağan Mal Rejimi-Olağanüstü Mal Rejimi ............................................. 200<br/>III. MAL REJİMİ SÖZLEŞMESİ ............................................................................ 200<br/>1. Genel Olarak ............................................................................................. 200<br/>2. Şartları ....................................................................................................... 200<br/>a. Kurucu olgu: Tarafların Anlaşması ....................................................... 200<br/>b. Geçerlilik Şartları .................................................................................. 201<br/>aa. Ehliyet ............................................................................................. 201<br/>bb. Şekil................................................................................................ 201<br/>c. Hüküm ve Sonuçları.............................................................................. 201<br/>3. Mal Rejimi Sözleşmesinin Sona Ermesi ................................................... 202<br/>IV. OLAĞANÜSTÜ MAL REJİMİ ......................................................................... 202<br/>1. Genel Olarak ............................................................................................. 202<br/>2. Talep Üzerine Hâkim Kararıyla Olağanüstü Mal Rejimine Geçiş ............ 202<br/>a. MK 197/II uyarınca olağanüstü mal rejimine geçiş .............................. 202<br/>b. Haklı bir sebebe dayalı olarak olağanüstü mal rejimine geçiş .............. 203<br/>aa. Eşlerden birisinin talebi .................................................................. 203<br/>bb. Haklı bir sebebin varlığı ................................................................. 203<br/>aaa. Genel olarak ............................................................................ 203<br/>bbb. Kanunda öngörülen örnekler .................................................. 203<br/>cc. Yetkili ve görevli mahkeme ............................................................ 204<br/>c. MK 210 uyarınca olağanüstü mal rejimine geçiş .................................. 204<br/>3. Talep Olmaksızın Kanun Gereği Olağanüstü Mal Rejimine Geçiş ........... 205<br/>4. Olağanüstü Mal Rejiminin Sona Ermesi ................................................... 205<br/>a. Genel olarak .......................................................................................... 205<br/>b. Anlaşmaya dayalı sonra erme ............................................................... 205<br/>c. Eşlerden birisinin talebi üzerine sona erme ........................................... 205<br/>V. MAL REJİMİNİN TASFİYESİNDE YETKİLİ ve GÖREVLİ OLAN<br/>MAHKEME ....................................................................................................... 205<br/>1. Kural ........................................................................................................ 205<br/>2. Mal Rejiminin Tasfiyesinde Yetkili ve Görevli Olan Mahkeme ............... 206<br/>VI. ALACAKLILARIN KORUNMASI .................................................................. 206<br/>VII. EŞLERİN MALVARLIKLARININ YÖNETİMİ .............................................. 206<br/>VIII. ENVANTER YAPILMASI ............................................................................... 207<br/>IX. EŞLER ARASINDAKİ BORÇLAR VE BORÇ ERTELEMESİ ....................... 207<br/>§ 17. YASAL MAL REJİMİ OLARAK EDİNİLMİŞ MALLARA<br/>KATILMA REJİMİ.................................................................................................. 208<br/>I. GENEL OLARAK ............................................................................................. 208<br/>II.EDİNİLMİŞ MALLARA KATILMA REJİMİNDE HAK SAHİPLİĞİ<br/>İLİŞKİSİ.............................................................................................................. 208<br/>1.Yasal Düzenleme ...................................................................................... 208<br/>2.Eşlerin Kanunî Edinilmiş Malları.............................................................. 209<br/>a.Genel olarak .......................................................................................... 209<br/>b."Mal Rejimi Süresince Edinme” ve "Karşılık” kavramları ................... 209<br/>c.Edinilmiş mallara ilişkin yasal örnekler ................................................ 210<br/>aa. Eşlerin çalışmasının (emeğinin) karşılığı olan edinimler ................ 210<br/>bb. Sosyal güvenlik veya sosyal yardım kurum ve kuruluşlarının veya<br/>personele yardım amacı ile kurulan sandık ve benzerlerinin yaptığı<br/>ödemeler......................................................................................... 210<br/>cc. Çalışma gücünün kaybı nedeniyle ödenen tazminatlar ................... 210<br/>dd. Kişisel malların gelirleri ................................................................. 210<br/>ee. Edinilmiş malların yerine geçen (ikame) değerler .......................... 211<br/>d.Diğer edinilmiş mallar ........................................................................... 211<br/>3.Eşlerin Kanunî Kişisel Malları .................................................................. 211<br/>a.Genel olarak .......................................................................................... 211<br/>b.Kişisel mallara ilişkin yasal örnekler .................................................... 212<br/>aa. Eşlerden birinin yalnız kişisel kullanımına yarayan eşya ................ 212<br/>bb. Mal rejiminin başlangıcında eşlerden birine ait bulunan veya bir<br/>eşin sonradan miras yoluyla ya da herhangi bir şekilde karşılıksız<br/>kazanma yoluyla elde ettiği malvarlığı değerleri............................ 212<br/>cc. Manevî tazminat alacakları ............................................................. 212<br/>dd. Kişisel mallar yerine geçen değerler............................................... 213<br/>4.Sözleşmesel Kişisel veya Edinilmiş Mallar............................................... 213<br/>III.İSPAT................................................................................................................. 214<br/>IV.YÖNETİM, YARARLANMA ve TASARRUF................................................. 215<br/>1.Kural ......................................................................................................... 215<br/>2.Paylı Mülkiyet Payı Üzerinde Tasarruf ..................................................... 215<br/>V. ÜÇÜNCÜ KİŞİLERE KARŞI SORUMLULUK ............................................... 216<br/>VI.SONA ERME ve TASFİYE............................................................................... 216<br/>1.Sona Erme ................................................................................................. 216<br/>2.Tasfiye ....................................................................................................... 217<br/>a.Tasfiye Anlaşması ve Tasfiye Davası ................................................... 217<br/>b.Malların Geri Verilmesi, Eşlerin Paylı Mülkiyetindeki Bir Malın<br/>Eşlerden Birisine Tahsisi ve Borçlara İlişkin Eşlerarası Düzenlemeler 220<br/>aa. Malların Geri Verilmesi .................................................................. 220<br/>bb. Eşlerin Paylı Mülkiyetindeki Bir Malın Eşlerden Birisine Tahsisi . 220<br/>aaa. Genel Olarak ........................................................................... 220<br/>bbb. Hukuksal Nitelik .................................................................... 220<br/>ccc. Şartları..................................................................................... 221<br/>cc. Borçlara İlişkin Eşlerarası Düzenlemeler ........................................ 221<br/>c.Malvarlığı Kesimlerinin Birbirinden Ayrılması .................................... 222<br/>d.Değer artış payı alacağı......................................................................... 222<br/>aa. Genel olarak .................................................................................... 222<br/>bb. Şartları ............................................................................................ 223<br/>aaa. Diğer eşe ait bir malvarlığı unsuruna yönelik katkı ................ 223<br/>bbb. Bağışlama kastı ve karşı edimin olmaması............................. 224<br/>ccc. Mal rejiminin tasfiyesi anında bir değer artışının varlığı ........ 224<br/>ddd. Mal rejiminin tasfiyesinin talep edilmesi ............................... 225<br/>cc. Değer artış payı alacağının hesaplanması ....................................... 225<br/>aaa. Değer artışının hesaplanması ................................................... 225<br/>bbb. Değer artış payının hesaplanması............................................ 226<br/>ccc. Değer artış payı alacağının hesaplanması ................................ 226<br/>dd. Değer artış payı alacağının artık değer (ve dolayısıyla katılma<br/>alacağının) hesabına etkisi ............................................................. 228<br/>ee. Muacceliyet ..................................................................................... 229<br/>ff. Zamanından önce geri ödeme üzerine eşlerin anlaşması ................. 229<br/>gg. Eşlerin değer artış payı üzerindeki tasarrufları ............................... 230<br/>e.Denkleştirme alacağı............................................................................. 230<br/>aa. Genel olarak .................................................................................... 230<br/>bb. Eşlerin borçlarının malvarlığı kesimlerindeki konumu................... 230<br/>aaa. Genel olarak ............................................................................ 230<br/>bbb. Borçların edinilmiş malları yüklemesi karinesi ...................... 231<br/>cc. Denkleştirme alacağının türleri ....................................................... 231<br/>f.Eklenecek değerler ................................................................................ 232<br/>aa. Genel olarak .................................................................................... 232<br/>bb. Eklenecek ivazsız kazandırmaların kapsamı ve sınırı ..................... 233<br/>g.Değer tespiti (değerleme)...................................................................... 233<br/>h.Değerleme zamanı ................................................................................ 235<br/>i.Katılma alacağı ve hesaplanması ........................................................... 235<br/>aa. Genel olarak .................................................................................... 235<br/>bb. Artık değer ve hesaplanması........................................................... 235<br/>cc. Artık değere yasal katılım (artık değer alacağı) ve katılma alacağı. 236<br/>dd. Artık Değere Sözleşmesel Katılma................................................. 237<br/>aaa. Mal Rejiminin Ölümle Sona Ermesi Halinde.......................... 237<br/>bbb. Mal Rejiminin Ölüm Dışında Bir Sebeple Sona Ermesi<br/>Halinde .................................................................................. 238<br/>ee. Katılma alacağı için muacceliyet anı ve temerrüt ........................... 238<br/>ff. Zamanaşımı ..................................................................................... 239<br/>gg. Katılma alacağının hukuksal niteliği, ödenmesi ve hâkim kararıyla<br/>azaltılması ve ortadan kaldırılması ................................................. 239<br/>hh. Katılma alacağının ifasının ertelenmesi.......................................... 240<br/>ii.Faiz ödeme ve teminat gösterme yükümü ........................................ 240<br/>jj. Katılma Alacağının Miras Paylaşımına Etkisi .................................. 241<br/>kk. Katılma Alacağından Feragat ......................................................... 241<br/>j.Aile konutu ve ev eşyası üzerinde sağ kalan eşin talep hakkı ................ 241<br/>aa. Genel olarak .................................................................................... 241<br/>bb. Hayatta olan eşin talebi ve hukukî niteliği...................................... 242<br/>cc. Şartları ............................................................................................ 242<br/>dd. Talebin konusu ............................................................................... 244<br/>ee. Talebin süresi .................................................................................. 244<br/>k.Üçüncü kişilere karşı dava hakkı .......................................................... 244<br/>aa. Yasal düzenleme ve Miras Hukukuna İlişkin Tenkis Davası ile<br/>İlişkisi............................................................................................. 244<br/>bb. Şartları ............................................................................................ 245<br/>cc. Davanın Tarafları ............................................................................ 245<br/>dd. Tenkis Hükmünün Hukuksal Niteliği ............................................. 246<br/>ee. Talebin süresi .................................................................................. 246<br/>ff. MK 560 vd.nın kıyasen uygulanması............................................... 246<br/>§ 18. SEÇİMLİK MAL REJİMLERİ ..................................................................... 246<br/>I. MAL AYIRILIĞI ............................................................................................... 246<br/>1.Genel olarak .............................................................................................. 246<br/>2.Mal Ayrılığında Yönetim Yararlanma ve Tasarruf ................................... 247<br/>3.İspat........................................................................................................... 247<br/>4.Borçlardan Sorumluluk ............................................................................. 247<br/>5.Paylı Mülkiyet Konusu Eşyanın Eşlerden Birisine Özgülenmesi.............. 247<br/>6.Mal Ayrılığı Rejiminde Eşlerin Birbirlerinin Malvarlığı Unsurlarına<br/>Katkıları .................................................................................................... 247<br/>II.PAYLAŞMALI MAL AYRILIĞI ...................................................................... 248<br/>1.Genel olarak .............................................................................................. 248<br/>2.Paylaşmalı Mal Ayrılığında Mal Rejiminin Sona Ermesi ......................... 248<br/>3.Aileye Özgülenen Mallar .......................................................................... 249<br/>4.Katkıdan Doğan Alacak ............................................................................ 249<br/>5.Paylaştırmaya Aykırı Davranışlar ............................................................. 249<br/>6.Paylaşma İsteminin Reddi ......................................................................... 250<br/>7.Paylaştırma Yöntemi ................................................................................. 250<br/>8.Evliliğin İptali veya Boşanma ya da Ölüm Halinde Aile Konutu ve Ev<br/>Eşyasının Hukuksal Durumu .................................................................... 250<br/>III.MAL ORTAKLIĞI ............................................................................................ 251<br/>1.Genel Olarak ............................................................................................. 251<br/>2.Türleri ....................................................................................................... 251<br/>3.Genel Mal Ortaklığı .................................................................................. 252<br/>a.Malvarlığı yapısı ................................................................................... 252<br/>b.Kişisel mallara ve ortaklık mallarına giren malvarlığı değerleri ........... 252<br/>aa. Kişisel mallar .................................................................................. 252<br/>bb. Ortaklık malları .............................................................................. 252<br/>c.İspat....................................................................................................... 253<br/>d.Yönetim ve tasarruf .............................................................................. 253<br/>e.Üçüncü kişilere karşı sorumluluk .......................................................... 254<br/>f.Mal rejiminin sona ermesi ve tasfiye ..................................................... 254<br/>aa. Sona erme anı.................................................................................. 254<br/>bb. Kişisel mala ekleme........................................................................ 255<br/>cc. Denkleştirme alacağı....................................................................... 255<br/>dd. Borçların düzenlenmesi .................................................................. 255<br/>ee. Değer artış payı alacağı ................................................................... 255<br/>ff. Değerleme anı .................................................................................. 255<br/>gg. Paylaşma......................................................................................... 255<br/>aaa. Paylaşma oranı ........................................................................ 255<br/>bbb. Paylaşma usulü ....................................................................... 256<br/>DÖRDÜNCÜ KISIM<br/>HISIMLIK<br/>BİRİNCİ BÖLÜM<br/>SOYBAĞININ KURULMASI<br/>§19 GENEL BAKIŞ ................................................................................................. 258<br/>§ 20. SOYBAĞININ KURULMASI YOLLARI.................................................... 259<br/>I. KAN BAĞINA DAYANAN SOYBAĞININ KURULMASI ............................ 259<br/>A. ÇOCUK İLE ANASI ARASINDA SOYBAĞININ KURULMASI ............. 259<br/>B. ÇOCUK İLE BABASI ARASINDA SOYBAĞININ KURULMASI ........... 260<br/>1.Ana ile evlilik ............................................................................................ 260<br/>a.Evliliğin çocuğun doğumundan önce gerçekleşmiş olması ................... 260<br/>aa. Babalık karinesi .............................................................................. 260<br/>bb. Babalık karinesinin kapsamı........................................................... 261<br/>aaa. Çocuğun evlilik içinde doğması .............................................. 261<br/>bbb. Çocuğun evlilik içinde ana rahmine düşmesi ......................... 262<br/>cc. Babalık karinesinin çürütülmesi: Soybağının reddi ........................ 264<br/>aaa. Soybağının reddi kavramı ....................................................... 264<br/>bbb. Soybağının reddi sebepleri ..................................................... 265<br/>aaaa. Çocuk evlilik içinde ana rahmine düşmüşse.................. 265<br/>aaaaa. Cinsel ilişkinin imkansızlığının ispatı ................ 266<br/>bbbbb. Çocuğun kocanın cinsel ilişkisinden olmasının<br/>imkansızlığının ispatı: İlliyet bağının yokluğunun<br/>ispatı ................................................................. 267<br/>bbbb. Çocuk evlenmeden önce veya ayrı yaşama sırasında<br/>ana rahmine düşmüşse.................................................. 270<br/>aaaaa. Çocuğun evlilikten önce ana rahmine düşmesi.. 271<br/>bbbbb. Çocuğun ayrı yaşama sırasında ana rahmine<br/>düşmesi ............................................................ 271<br/>cccc. Babalık karinesinin yeniden kurulması ......................... 271<br/>ccc. Soybağının reddi davasının tarafları ....................................... 272<br/>aaaa. Davacı taraf ................................................................... 272<br/>aaaaa. Koca ve çocuk.................................................... 272<br/>bbbbb. Diğer ilgililerin dava hakkı ............................... 274<br/>bbbb. Davalı taraf .................................................................. 276<br/>ddd. Soybağının reddi davası açma hakkının düşmesi ................... 277<br/>aaaa. Dava açma süresinin dolması ....................................... 277<br/>bbbb. Kocanın dava hakkının dava açma süresinin<br/>dolmasından önce düşmesi .......................................... 279<br/>eee. Soybağının reddi davası açma süresinin uzaması ................... 280<br/>fff. Soybağının reddi davasında yetkili ve görevli mahkeme ......... 281<br/>ggg. Soybağının reddi kararının sonuçları...................................... 281<br/>b.Evliliğin çocuğun doğumundan sonra gerçekleşmiş olması.................. 282<br/>aa. Evlenmenin çocuğun soybağına etkisi ............................................ 282<br/>bb. Bildirim yapılması .......................................................................... 283<br/>cc. Sonradan evlenme ile soybağının kurulmasına itiraz ...................... 283<br/>aaa. İtirazın niteliği......................................................................... 283<br/>bbb. Davacılar ................................................................................ 284<br/>ccc. Davalılar.................................................................................. 285<br/>ddd. İtiraz sebebinin (kocanın baba olmadığının) ispatlanması...... 286<br/>eee. Dava açma süresi .................................................................... 286<br/>fff. Yetkili ve görevli mahkeme ..................................................... 287<br/>2.Tanıma ...................................................................................................... 287<br/>a.Genel olarak .......................................................................................... 287<br/>b.Geçerlilik şartları .................................................................................. 288<br/>aa. Ehliyet ............................................................................................. 289<br/>bb. Şekil................................................................................................ 289<br/>cc. Çocuğun bir başka erkek ile soybağının bulunmaması ................... 291<br/>c.Tanımanın gerçekleştirilebileceği zaman .............................................. 292<br/>d.Tanımanın geçersizliği.......................................................................... 292<br/>aa. Tanımanın kesin hükümsüzlüğü...................................................... 292<br/>bb. Tanımanın irade sakatlığı sebebi ile iptali ...................................... 293<br/>cc. Tanımanın ilgili kişiler tarafından açılacak iptal davası ile geçersiz<br/>hale getirilmesi ............................................................................... 294<br/>aaa. İptal davası açma hakkına sahip olan kişiler ........................... 294<br/>bbb. İspat yükü ............................................................................... 296<br/>dd. Hak düşürücü süreler ...................................................................... 297<br/>3.Babalık hükmü .......................................................................................... 297<br/>a.Babalık davasının tarafları .................................................................... 298<br/>aa. Davacı taraf..................................................................................... 298<br/>bb. Davalı taraf ..................................................................................... 299<br/>b.Babalığın ispatı ..................................................................................... 300<br/>aa. Babalık karinesi .............................................................................. 300<br/>bb. Babalık karinesinin çürütülmesi ..................................................... 301<br/>aaa. Davalının çocuğun babası olmasının olanaksızlığının ispatı ... 302<br/>c.Babalık davasının süresi........................................................................ 303<br/>d.Babalık davasında görevli ve yetkili mahkeme ..................................... 305<br/>e.Babalık davasının sonucu ve ananın malî hakları.................................. 306<br/>aa. Doğum giderleri .............................................................................. 306<br/>bb. Doğumdan önceki ve sonraki altışar haftalık geçim giderleri......... 306<br/>cc. Gebelik ve doğumun gerektirdiği diğer giderler ............................. 307<br/>II.EVLÂT EDİNME YOLUYLA SOYBAĞININ KURULMASI ........................ 307<br/>1.Genel Bakış: Evlât Edinme Kurumunun Niteliği ve İşlevi........................ 307<br/>2.Evlât Edinme İlişkisinin Kurulması İçin Gerekli Şartlar ........................... 309<br/>a.Küçüklerin evlat edinilmesine ilişkin şartlar ......................................... 309<br/>aa. Genel Şartlar ................................................................................... 309<br/>aaa. Küçük evlât edinen tarafından bakılmış ve eğitilmiş olmalıdır 309<br/>bbb. Evlât edinmenin küçüğün yararına bulunması ........................ 310<br/>ccc. Evlât edinenin diğer çocuklarının yararlarının hakkaniyete<br/>aykırı biçimde zedelenmemesi ................................................ 311<br/>bb. İlgililere ilişkin şartlar .................................................................... 311<br/>aaa. Evlât edinenler açısından ........................................................ 311<br/>aaaa. Evli kişilerin evlât edinmesi........................................... 311<br/>aaaaa. Kural: Birlikte evlât edinme ............................... 311<br/>bbbbb. Birlikte evlât edinme için gerçekleşmesi<br/>gereken şartlar................................................... 312<br/>bbbb. Eşlerden birinin diğerinin çocuğunu evlât edinmesinin<br/>özelliği: Üvey çocukların evlât edinilmesi .................... 313<br/>cccc. İstisna: Evli kişilerin tek başına evlât edinmesi ............. 313<br/>dddd. Evli olmayan kişilerin evlât edinmesi ........................... 314<br/>bbb. Evlâtlık açısından ................................................................... 314<br/>aaaa. Yaş ................................................................................ 314<br/>bbbb. Küçüğün rızası ............................................................. 315<br/>cccc. Vesayet dairelerinin izni ............................................... 315<br/>dddd. Ana ve babanın rızası ................................................... 315<br/>aaaaa. Anlamı ............................................................. 315<br/>bbbbb. Rızası aranacak kişiler .................................... 316<br/>ccccc. Rızanın verilmesi yöntemi, zamanı, içeriği ve<br/>geri alınması .................................................... 316<br/>aaaaaa. Yöntemi ............................................... 316<br/>bbbbbb. Zamanı ............................................... 317<br/>cccccc. İçeriği .................................................. 318<br/>dddddd. Geri alınması...................................... 318<br/>eeee. Ana babanın rızasının aranmadığı haller ....................... 319<br/>aaaaa. Gerekçesi ve sebepleri ....................................... 319<br/>bbbbb. Kararın verilme zamanı..................................... 321<br/>b.Erginlerin ve kısıtlıların evlat edinilmesi .............................................. 321<br/>aa. Şartları ............................................................................................ 322<br/>aaa. Evlât edinilenin ergin veya kısıtlı olması................................. 322<br/>bbb. Evlât edinenin altsoyunun açık muvafakatinin bulunması ...... 322<br/>ccc. Evlât edinilenin evli olması halinde eşinin rızası<br/>(MK m. 313/f.2) ...................................................................... 323<br/>ddd. Evlât edinen ve evlât edinilen açısından kanunun aradığı<br/>diğer şartlardan birinin gerçekleşmiş olması .......................... 324<br/>aaaa. Evlât edinilenin bedensel veya zihinsel özrü sebebiyle<br/>sürekli olarak yardıma muhtaç olması<br/>(MK m.313/b.1) ........................................................... 324<br/>bbbb. Evlât edinilenin küçükken evlât edinen tarafından en<br/>az beş yıl süre ile bakılıp gözetilmiş ve eğitilmiş olması<br/>(MK m. 313/b.2) .......................................................... 324<br/>cccc. Evlât edinen ile evlât edinilenin en az beş yıldan beri<br/>aile halinde birlikte yaşamaları ve diğer haklı sebeplerin<br/>mevcut olması .............................................................. 325<br/>eee. Küçüklerin evlât edinilmesine ilişkin hükümlerin kıyasen<br/>uygulanacak olması ................................................................ 325<br/>c.Evlât edinme kararı ............................................................................... 326<br/>aa. Mahkeme kararının kurucu niteliği ................................................. 326<br/>bb. Yetkili ve görevli mahkeme ........................................................... 326<br/>cc. Mahkeme tarafından evlât edinmenin şartlarının gerçekleşip<br/>gerçekleşmediğinin araştırılması..................................................... 327<br/>aaa. Genel olarak ............................................................................ 327<br/>bbb. Evlât edinme şartlarının gerçekleşip gerçekleşmediğinin<br/>belirlenmesinde dikkate alınacak an ....................................... 327<br/>ccc. Özel olarak MK m. 316’da öngörülen araştırma ve<br/>araştırmanın içeriği.................................................................. 328<br/>d.Evlât edinme ilişkisinin sonuçları ......................................................... 330<br/>aa. Genel olarak .................................................................................... 330<br/>bb. Ana ve babaya ait hak ve yükümlülükler........................................ 330<br/>cc. Evlâtlığın ana ve babası ile olan soybağının durumu ...................... 331<br/>dd. Evlenme yasağı............................................................................... 332<br/>ee. Mirasçılık ........................................................................................ 332<br/>ff. Evlâtlığın adı ve soyadı.................................................................... 333<br/>gg. Evlâtlığın vatandaşlığı .................................................................... 333<br/>e.Evlât edinme ilişkisinin sona ermesi ..................................................... 333<br/>aa. Kural: Evlât edinme ilişkisinin iptal davası açılarak sona<br/>erdirilmesi ...................................................................................... 333<br/>bb. Evlât edinme ilişkisinin sona erdirilmesi sebepleri ......................... 335<br/>aaa. Evlât edinme ilişkisinin kurulabilmesi için rızası gereken<br/>kişilerin rızasının bulunmaması.............................................. 335<br/>bbb. Evlât edinme ilişkisinin kurulmasındaki diğer noksanlıklar ... 336<br/>cc. İptal davasında hak düşürücü süreler .............................................. 338<br/>f.Evlât edinme işlemlerinde aracılık ........................................................ 338<br/>§21 . SOYBAĞININ HÜKÜMLERİ....................................................................... 339<br/>I. GENEL BAKIŞ .................................................................................................. 339<br/>II.SOYBAĞININ VELAYET HAKKINA BAĞLI OLMAYAN HÜKÜMLERİ . 339<br/>1.Soyadı ....................................................................................................... 339<br/>2.Karşılıklı Yükümlülükler .......................................................................... 342<br/>3.Çocuk ile Kişisel İlişki Kurulması ............................................................ 343<br/>a.Ana ve baba ile çocuk arasında kişisel ilişki kurulması ........................ 343<br/>aa. Kural ............................................................................................... 343<br/>bb. İçeriği ............................................................................................. 344<br/>cc. Sınırları ........................................................................................... 345<br/>b.Üçüncü kişilerin çocukla kişisel ilişki kurması ..................................... 346<br/>c.Yetkili ve görevli mahkeme .................................................................. 347<br/>4.Ana Babanın Çocukların Bakım ve Eğitim Giderlerini Karşılama<br/>Yükümlülüğü ............................................................................................ 348<br/>a.İçeriği .................................................................................................... 348<br/>b.Süresi .................................................................................................... 348<br/>c.Ana babanın çocuk mallarını harcama yetkisi ....................................... 349<br/>d.Dava hakkı ............................................................................................ 349<br/>aa. Çocuğun dava hakkı........................................................................ 349<br/>bb. Ana veya babanın dava hakkı ......................................................... 349<br/>e.Nafaka miktarının takdiri ...................................................................... 350<br/>f.Ana ve babanın güvence vermesi .......................................................... 350<br/>g.Nafaka davasında geçici önlemler ........................................................ 351<br/>III.SOYBAĞININ VELAYET HAKKINA BAĞLI HÜKÜMLERİ....................... 351<br/>1.Velayet Hakkının Tanımı .......................................................................... 351<br/>2.Velayete Tabi Olan ve Velayet Hakkına Sahip Kişiler ............................. 351<br/>3.Velayet Hakkının Kullanılması ................................................................. 352<br/>4.Velayet Hakkının Kapsamı ....................................................................... 354<br/>a.Genel olarak .......................................................................................... 354<br/>b.Velayet hakkının kullanılmasında çocuğunun düşüncesinin alınması... 354<br/>c.Çocuğun ana ve babasının sözünü dinleme yükümlülüğü ..................... 354<br/>d.Velâyet hakkının çocuğun medenî durumu ile ilgili hükümleri ............ 355<br/>aa. Çocuğa öz ad koyulması ................................................................. 355<br/>bb. Çocuğun yerleşim yerinin belirlenmesi .......................................... 355<br/>e.Çocuğun eğitimi.................................................................................... 355<br/>f.Çocuğun fiil ehliyeti ve temsil edilmesi ................................................ 356<br/>g.Çocuğun aileyi temsil etmesi ................................................................ 357<br/>h.Çocuk ile ana ve babası arasındaki hukukî işlemler.............................. 357<br/>i.Ana ve babanın çocuk mallarına ilişkin hak ve yükümlülükleri ............ 358<br/>aa. Ana ve babanın çocuk mallarını yönetme ve kullanma hakkı ......... 358<br/>bb. Çocuk mallarının sarfı .................................................................... 359<br/>cc. Ana ve babanın kısmen veya tamamen yönetim ve kullanma<br/>hakkına sahip olmadığı çocuk malları............................................. 359<br/>aaa. Çocuğa yapılan karşılıksız kazandırmalar ............................... 359<br/>bbb. Saklı pay ................................................................................. 360<br/>ccc. Meslek veya sanat için verilen mal ve kişisel kazanç .............. 360<br/>dd. Yönetimin sona ermesi ve ana ile babanın sorumluluğu ................ 360<br/>5.Çocuğun Ana ve Babasına Karşı Korunması ............................................ 360<br/>a.Çocuğun kişiliğinin korunmasına ilişkin önlemler................................ 361<br/>aa. Genel olarak .................................................................................... 361<br/>bb. Çocukların yerleştirilmesi............................................................... 362<br/>b.Çocuğun mallarına ilişkin önlemler ...................................................... 363<br/>aa. Genel olarak .................................................................................... 363<br/>bb. Çocuk mallarının yönetiminin ana ve babadan alınması ................ 363<br/>6.Velâyetin Kaldırılması .............................................................................. 364<br/>a.Velâyetin kaldırılmasının şartları .......................................................... 364<br/>aa. Ana ve babanın deneyimsizliği, hastalığı, özürlü olması, başka bir<br/>yerde bulunması veya benzeri sebeplerden biriyle velâyet görevini<br/>gereği gibi yerine getirememesi (MK m.348/b. 1) .......................... 364<br/>bb. Ana ve babanın çocuğa yeterli ilgi göstermemesi veya ona karşı<br/>yükümlülüklerini ağır biçimde savsaklaması (MK m. 348/b. 2) .... 364<br/>cc. Ana veya babanın yeniden evlenmesinin özelliği ........................... 365<br/>b.Velâyetin kaldırılması kararı ve sonuçları ............................................ 365<br/>7.Durumun Değişmesinin Çocuğun Korunmasına İlişkin Önlemlere ve<br/>Velâyetin Kaldırılması Kararına Etkisi .................................................... 366<br/>İKİNCİ BÖLÜM<br/>AİLE TOPLULUĞU<br/>(Geniş Anlamda Aile İlişkileri )<br/>§ 22. YARDIM NAFAKASI..................................................................................... 368<br/>I. GİRİŞ ................................................................................................................. 368<br/>II.NAFAKA YÜKÜMLÜLÜĞÜ (NAFAKA YÜKÜMLÜSÜ VE<br/>ALACAKLISI) .................................................................................................. 368<br/>III.YARDIM NAFAKASININ ŞARTLARI ............................................................ 370<br/>1.Yardım Nafakası Talep Edecek Olan Yönünden ....................................... 370<br/>2.Yardım Nafakası Yükümlüsü Yönünden .................................................. 372<br/>a)Nafaka yükümlüsü altsoy üstsoy hısımı ise .......................................... 372<br/>XXX<br/>b)Nafaka yükümlüsü kardeşler ise .......................................................... 373<br/>c)Sıra........................................................................................................ 374<br/>IV.YARDIM NAFAKASININ MİKTARININ TESPİTİ......................................... 376<br/>V. USUL HÜKÜMLERİ.......................................................................................... 378<br/>1.Yetkili ve Görevli Mahkeme ..................................................................... 378<br/>2.Taraflar ...................................................................................................... 378<br/>3.İspat Yükü ................................................................................................. 378<br/>VI.YARDIM NAFAKASININ BAŞLANGICI VE SONA ERMESİ ..................... 379<br/>VII.YARDIM NAFAKASININ ÖZELLİKLERİ ..................................................... 379<br/>1.Mirasçıya Geçmemesi ............................................................................... 379<br/>2.Kural Olarak Üçüncü Kişiye Devir Edilememesi...................................... 380<br/>3.Haciz Edilememesi .................................................................................... 380<br/>4.Takas Edilememesi ................................................................................... 380<br/>5.Önceden Feragat Edilememesi .................................................................. 380<br/>6.Kamu Düzeni İle İlgili Olması .................................................................. 380<br/>§ 23. EV DÜZENİ ..................................................................................................... 381<br/>I. GENEL OLARAK ............................................................................................. 381<br/>II.EV BAŞKANLIĞI ............................................................................................. 381<br/>1.Genel Olarak ............................................................................................. 381<br/>2.Ev Başkanı Kavramı ................................................................................. 383<br/>3.Ev Başkanının Yetkileri Ve Yükümlülükleri ............................................ 385<br/>a)Yetkileri ................................................................................................ 385<br/>aa) Ev kurallarını belirlemek ................................................................ 385<br/>bb) Evin kurallarını uygulamak ............................................................ 386<br/>b)Yükümlülükleri..................................................................................... 386<br/>aa) Ev halkının eşyasını korumak ......................................................... 386<br/>bb) Akıl hastalığı ya da akıl zayıflığı ile malûl olan topluluk fertlerine<br/>özel özen göstermek ....................................................................... 387<br/>4.Ev Başkanının Sorumluluğu...................................................................... 387<br/>III.ALTSOYUN DENKLEŞTİRME ALACAĞI .................................................... 393<br/>§ 24. AİLE MALLARI ............................................................................................. 393<br/>I. GENEL OLARAK ............................................................................................. 393<br/>II.AİLE VAKFI...................................................................................................... 394<br/>1.Niteliği Ve Özellikleri ............................................................................... 394<br/>2.Aile Fideikomisi Yasağı............................................................................ 396<br/>III.AİLE MALLARI ORTAKLIĞI ......................................................................... 396<br/>1.Genel Açıklama Ve Kavram ..................................................................... 396<br/>2.Aile Malları Ortaklığının Kurulması ......................................................... 397<br/>3.Aile Malları Ortaklığının İşletilmesi ......................................................... 398<br/>a)Elbirliğiyle yönetilen aile malları ortaklığı ........................................... 398<br/>b)Kazanç paylı aile malları ortaklığı ........................................................ 398<br/>4.Ortakların Sorumluluğu ............................................................................ 399<br/>5.Ortaklığın Sona Ermesi ............................................................................. 399<br/>6.Paylaşma Kuralları .................................................................................... 400<br/>IV.AİLE YURDU ................................................................................................... 400<br/>1.Aile Yurdunun Niteliği Ve Amacı ............................................................ 400<br/>2.Aile Yurdunun Kurulması ......................................................................... 401<br/>3.Hükümleri ................................................................................................. 401<br/>4.Sona Erme ................................................................................................. 402<br/>BEŞİNCİ KISIM<br/>VESAYET<br/>§ 25. DAR ANLAMIYLA VESAYET ..................................................................... 403<br/>I. VESAYET HUKUKUNA GİRİŞ....................................................................... 403<br/>1.Genel Olarak ............................................................................................. 403<br/>2.Vesayet Hukukunun Hukuksal Niteliği..................................................... 403<br/>3.Vesayet Hukukunun Uygulama Alanı....................................................... 403<br/>4.Vesayet Hukukunun Temel İlkeleri........................................................... 404<br/>a.Orantılılık ilkesi .................................................................................... 404<br/>b.Tipe bağlılık ve tip sınırlılığı ilkesi ....................................................... 404<br/>5.Kamusal Vesayet – Aile Vesayeti (Özel Vesayet) Ayırımı ...................... 404<br/>6.Vesayet Organları ..................................................................................... 405<br/>a.Kamusal Vesayet organları ................................................................... 405<br/>b.Aile Vesayeti organları ......................................................................... 405<br/>II.AİLE VESAYETİ ............................................................................................. 405<br/>1.Genel Olarak ............................................................................................. 405<br/>2.Aile Vesayetinin Kuruluş Şartları ............................................................. 405<br/>a.Maddî şart ............................................................................................. 405<br/>b.Usulî şart............................................................................................... 406<br/>3.Aile Vesayetinin Yürütümü ve Aile Meclisinin Sorumluluğu .................. 406<br/>4.Aile Vesayetinin Sona Ermesi .................................................................. 406<br/>III.DAR ANLAMDA VESAYETİ GEREKTİREN HALLER ............................... 407<br/>1.Küçüklük................................................................................................... 407<br/>2.Kısıtlama ................................................................................................... 407<br/>a.Genel olarak .......................................................................................... 407<br/>b.Kısıtlama sebepleri ............................................................................... 408<br/>aa. Genel olarak .................................................................................... 408<br/>bb. Akıl hastalığı ve akıl zayıflığı ........................................................ 408<br/>cc. Savurganlık, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü<br/>yaşama tarzı, kötü yönetim ............................................................. 409<br/>aaa. Yetersizlik olgusuna dayalı (alternatifli) şartlar ...................... 409<br/>aaaa. Savurganlık.................................................................... 409<br/>bbbb. Alkol ve uyuşturucu madde bağımlılığı ........................ 409<br/>cccc. Kötü yaşam tarzı ............................................................ 410<br/>dddd. Kötü Yönetim ............................................................... 410<br/>bbb. Sosyal şart .............................................................................. 410<br/>dd. Özgürlüğü bağlayıcı ceza ............................................................... 410<br/>ee. İstek üzerine (iradi) kısıtlanma ....................................................... 411<br/>ff. Kısıtlama sebeplerinin birbirleri ile ilişkisi ...................................... 412<br/>c.Kısıtlama usulü ..................................................................................... 413<br/>aa. Yargılamanın başlangıcı ................................................................. 413<br/>bb. Yargılama usulü.............................................................................. 413<br/>cc. Kısıtlama kararının ilânı.................................................................. 414<br/>d.Kısıtlanmanın sonuçları ........................................................................ 414<br/>IV.VESAYET İŞLERİNDE YETKİLİ MAHKEME .............................................. 415<br/>V. VASİ ATANMASI ............................................................................................ 415<br/>1.Yasal Düzenleme ...................................................................................... 415<br/>2.Vasi Atanması İçin Aranan Şartlar............................................................ 416<br/>a.Şeklî şartlar ........................................................................................... 416<br/>b.Maddî Şart "Yeterlilik” ......................................................................... 416<br/>3.Vasilik Engelleri ........................................................................................ 416<br/>4.Vasiliği Kabul Yükümlülüğü .................................................................... 417<br/>5.Vasilikten Kaçınma (Özür) Sebepleri ........................................................ 418<br/>6.Vasi Atanmasında Özel Durumlar............................................................. 419<br/>a.Eş ve yakın hısımların önceliği ............................................................. 419<br/>b.İlgililerin isteği...................................................................................... 419<br/>7.Vasi Atanmasında Usul ............................................................................. 419<br/>a.Genel olarak .......................................................................................... 419<br/>b.Geçici tedbirler ..................................................................................... 420<br/>aa. Genel olarak .................................................................................... 420<br/>bb. Tedbir türleri................................................................................... 420<br/>aaa. Genel olarak ............................................................................ 420<br/>cc. Geçici tedbir kararının ilânı ............................................................ 421<br/>dd. Yetkili ve görevli mahkeme............................................................ 421<br/>c.Vasi atanması kararının tebliğ ve ilânı .................................................. 421<br/>8.Vasilikten Kaçınma ve İtiraz ..................................................................... 422<br/>9.Geçici Vasilik............................................................................................ 422<br/>10.Kesin Görev Devri .................................................................................... 422<br/>11.Vasinin Görev Süresi ................................................................................ 423<br/>12.Vasinin Ücreti ........................................................................................... 423<br/>VI.VESAYETİN YÜRÜTÜMÜ ............................................................................. 423<br/>1.Genel Olarak ............................................................................................. 423<br/>2.Vasinin Göreve Başlaması ........................................................................ 424<br/>a.Defter tutma .......................................................................................... 424<br/>b.Değer taşıyan eşyaların saklanması....................................................... 424<br/>c.Menkullerin satımı ................................................................................ 425<br/>d.Aktiflerin değerlendirilmesi .................................................................. 425<br/>aa. Paraların yatırılması ........................................................................ 425<br/>bb. Sermaye yatırımlarının dönüştürülmesi .......................................... 426<br/>cc. Ticarî ve sınaî işletmeler ................................................................. 426<br/>dd. Taşınmazların durumu .................................................................... 426<br/>3.Vesayet Altındaki Kişiye Yönelik Kişisel Özen........................................ 427<br/>a.Genel olarak .......................................................................................... 427<br/>b.Küçüklerde kişisel özen ........................................................................ 427<br/>c.Özel olarak vesayet altındaki küçüğün koruma amaçlı<br/>özgürlüğünün kısıtlanması .................................................................... 427<br/>d.Kısıtlılara yönelik kişisel özen .............................................................. 428<br/>4.Vesayet Altındaki Kişinin Temsili ............................................................ 428<br/>a.Genel olarak vasinin yasal temsil yetkisi ve hukuksal niteliği .............. 428<br/>b.Temsil yetkisinin kullanılması .............................................................. 429<br/>c.Yasal temsil yetkisinin üçüncü kişiye devri .......................................... 429<br/>d.Yasak işlemler ...................................................................................... 429<br/>e.Vesayet altındaki kişinin görüşünün alınması ....................................... 430<br/>f.Vesayet altındaki kişinin tek başına hareket etmesi ............................... 430<br/>aa. Vasinin rızası .................................................................................. 430<br/>aaa. Genel olarak ............................................................................ 430<br/>bbb. Vasinin icazet vermemesinin sonuçları .................................. 431<br/>bb. Vesayet Altındaki Kişinin Bir Meslek veya Sanatı Yürütümü ....... 432<br/>5.Vesayet Altındaki Kişinin Mallarının Yönetimi........................................ 432<br/>a.Malların Fiilen Yönetimi ...................................................................... 432<br/>b.Vasinin Hesap Tutma ve Rapor Verme Yükümü.................................. 432<br/>c.Vesayet Altındaki Kişinin Serbest Malları............................................ 433<br/>VII.VESAYET DAİRELERİNİN GÖREVLERİ ..................................................... 433<br/>1.Şikayet ve İtirazları İnceleme.................................................................... 433<br/>a.Genel Olarak ......................................................................................... 433<br/>b.Şikayet Sebepleri .................................................................................. 434<br/>c.Şikayet ve İtiraz Hakkı Sahipleri .......................................................... 434<br/>d.Şikayet ve İtirazın Süresi ...................................................................... 434<br/>e.Şikayet ve İtiraz Üzerine Verilecek Kararların Temyizi ....................... 434<br/>2.İzin Verme ................................................................................................ 435<br/>a.Genel Olarak ......................................................................................... 435<br/>b.Vesayet Makamının İznine Tabi Olan İşlemler .................................... 436<br/>c.Vesayet Makamının ve Denetim Makamının İznine Tabi OIan<br/>İşlemler................................................................................................. 436<br/>d.İzin Verilmemesinin Sonuçları ............................................................. 437<br/>3.Rapor ve Hesapların İncelenmesi .............................................................. 437<br/>VIII.VESAYETİN SONA ERMESİ .......................................................................... 438<br/>1.Vesayeti Gerektiren Sebeplerin Ortadan Kalkmasına Bağlı Olarak<br/>Vesayetin Sona Ermesi ............................................................................. 438<br/>a.Vesayetin Kendiliğinden Sona Ermesi.................................................. 438<br/>aa. Küçüklerde ...................................................................................... 438<br/>bb. Hükümlülerde ................................................................................. 438<br/>cc. Ölüm ve Gaiplik.............................................................................. 438<br/>b.Vesayetin Mahkeme Kararı ile Sona Ermesi ........................................ 439<br/>aa. Genel Olarak ................................................................................... 439<br/>bb. Şartları ............................................................................................ 439<br/>cc. Yargılama Usulü ............................................................................. 439<br/>aaa. İlan .......................................................................................... 439<br/>bbb. Akıl Hastalığı ve Akıl Zayıflığı Halinde Usul........................ 439<br/>ccc. Savurganlık, Alkol veya Uyuşturucu Madde Bağımlılığı,<br/>Kötü Yaşama Tarzı, Kötü Yönetim Halinde Usul .................. 439<br/>ddd. İstek Üzerine Kısıtlanmada Usul ............................................ 440<br/>2.Vasilik Görevinin Sona Ermesi ................................................................. 440<br/>a.Genel Olarak ......................................................................................... 440<br/>b.Vasilik Görevinin Kendiliğinden Sona Ermesi ..................................... 440<br/>XXXIV<br/>aa. Vasinin Ölümü ................................................................................ 440<br/>bb. Ehliyetsiz Hale Gelme .................................................................... 440<br/>cc. Kasıtlı İşlenmiş Suçtan Hapse Mahkumiyet.................................... 440<br/>dd. Vesayetin Kendiliğinden Sona Ermesi ........................................... 441<br/>ee. Vasinin Görev Süresinin Dolması ................................................... 441<br/>c.Vasinin Görevinin Kendiliğinden Sona Ermediği Haller ...................... 441<br/>aa. Vasilik Engellerinin Varlığı ............................................................ 441<br/>bb. Vasilikten Kaçınma Sebebinin Varlığı ........................................... 441<br/>d.Göreve Devam Zorunluluğu ................................................................. 442<br/>3.Vasinin Görevden Alınması ...................................................................... 442<br/>a.Genel Olarak ......................................................................................... 442<br/>b.Görevden Alınma Sebepleri.................................................................. 442<br/>aa. Vasinin Görevini Ağır Surette Savsaklaması .................................. 442<br/>bb. Vasinin Yetkilerini Kötüye Kullanması.......................................... 442<br/>cc. Vasinin Güven Sarsıcı Davranışları ................................................ 443<br/>dd. Vasinin Ödeme Güçlüğü ................................................................ 443<br/>ee. Vasiye İlişkin Diğer Yetkisizlik Halleri .......................................... 443<br/>c.Görevden Almayla Görevli Mahkeme .................................................. 443<br/>d.Görevden Alma Usulü .......................................................................... 443<br/>e.Yargılama Sırasındaki Geçici Önlemler................................................ 443<br/>f.Vesayet Makamının Vereceği Karar...................................................... 444<br/>aa. Görevden Alma Kararı.................................................................... 444<br/>bb. Uyarı Kararı.................................................................................... 444<br/>4.Vesayetin Sona Ermesinin Sonuçları ........................................................ 444<br/>a.Kesin Hesap ve Son Raporun Verilmesi ............................................... 444<br/>b.Malvarlığının Teslimi ........................................................................... 444<br/>c.Vasinin Görevine Son Verilmesi........................................................... 445<br/>§ 26. KORUMA AMAÇLI ÖZGÜRLÜĞÜN KISITLANMASI ........................... 445<br/>I. GİRİŞ ................................................................................................................. 445<br/>II.KAÖK’NIN MK’DAKİ SİSTEMATİK DÜZENİ ............................................. 445<br/>III.KAÖK’NIN AMACI.......................................................................................... 446<br/>IV.ÖZGÜRLÜĞÜ KISITLANACAK KİŞİ ........................................................... 446<br/>V. KAÖK’NIN ŞARTLARI ................................................................................... 446<br/>1.Özel Koruma İhtiyacı ................................................................................ 447<br/>2.Zayıflık Durumu........................................................................................ 447<br/>3.Toplum İçin Tehlike Oluşturma ................................................................ 448<br/>4.Orantılılık .................................................................................................. 448<br/>5.Zayıflık Durumunun Sürekliliği ................................................................ 448<br/>6.KAÖK Hükümlerinin Kişiye Yönelik İradesi Dışı (Cebrî) Tedavi<br/>Uygulamaları İçin Yasal Bir Dayanak Oluşturup Oluşturmayacağı<br/>Sorunu ....................................................................................................... 449<br/>VI.KAÖK’NIN HUKUKSAL SONUCU VE KURUM KAVRAMI ...................... 449<br/>VII.KAÖK İÇİN YETKİLİ MAHKEME ................................................................. 450<br/>VIII.BİLDİRİM YÜKÜMÜ....................................................................................... 450<br/>IX.VESAYET MAKAMI KARARINA İTİRAZ................................................... 451<br/>X. DENETİM MAKAMININ KARARINA KARŞI KANUN YOLUNA<br/>BAŞVURU ....................................................................................................... 452<br/>XI.KAÖK YARGILAMASINDA UYGULANACAK YARGILAMA HUKUKU<br/>KURALLARI ................................................................................................... 452<br/>XII.YARGILAMA USULÜ.................................................................................... 454<br/>§ 27. KAYYIMLIK ve YASAL DANIŞMANLIK .................................................. 455<br/>I. GENEL OLARAK ............................................................................................. 455<br/>II.KAYYIMLIK ..................................................................................................... 456<br/>1.Yasal Düzenleme ...................................................................................... 456<br/>2.Yetkili Mahkeme ....................................................................................... 456<br/>3.Kayyımlığın Türleri .................................................................................. 456<br/>a.Temsil kayyımlığı ................................................................................. 456<br/>aa. Genel olarak .................................................................................... 456<br/>bb. Temsil kayyımı atanmasını gerektiren haller.................................. 456<br/>aaa. Ergin kişiye temsilci tayini ..................................................... 457<br/>bbb. Yasal temsilciyle menfaat çatışması....................................... 458<br/>ccc. Yasal temsilcinin görevini yerine getirmesine bir engelin<br/>varlığı...................................................................................... 458<br/>ddd. Diğer haller ............................................................................ 459<br/>b.Yönetim kayyımlığı .............................................................................. 459<br/>aa. Genel olarak .................................................................................... 459<br/>bb. Yönetim kayyımı atanma sebepleri ................................................ 459<br/>aaa. Belirli bir yerde bulunmama ................................................... 459<br/>bbb. Yetersizlik .............................................................................. 460<br/>ccc. Mirasçılık haklarında belirsizlik ve ceninin menfaati ............. 461<br/>ddd. Tüzel kişilerin organlarından yoksunluğu .............................. 461<br/>eee. Yönetimden yoksun kamusal yardımlar.................................. 462<br/>fff. Diğer haller .............................................................................. 462<br/>c.İradî kayyımlık...................................................................................... 462<br/>4.Kayyımlığın Yürütümü ............................................................................. 463<br/>a.Kayyım tayinin kendisine kayyım tayinde edilen kişinin fiil ehliyetine<br/>etkisi ..................................................................................................... 463<br/>b.Kayyımın görev süresi .......................................................................... 463<br/>c.Kayyımın ücret hakkı............................................................................ 464<br/>d.Vesayet makamının talimatlarına uyma yükümü .................................. 464<br/>e.Malvarlığının yönetimi ......................................................................... 464<br/>5.Kayyımlığın Sona Ermesi ......................................................................... 465<br/>a.Temsil kayyımlığının sona ermesi ........................................................ 465<br/>b.Yönetim kayyımlığının sona ermesi ..................................................... 465<br/>c.İsteğe bağlı kayyımlığının sona ermesi ................................................. 465<br/>d.Diğer sebepler ....................................................................................... 466<br/>e.Sona erme usulü .................................................................................... 466<br/>f.Görevli mahkeme .................................................................................. 466<br/>III.YASAL DANIŞMANLIK................................................................................... 466<br/>1.Yasal Düzenleme ...................................................................................... 466<br/>2.Yasal Danışmanlığın Türleri ..................................................................... 467<br/>a.Katılım danışmanlığı – yönetim danışmanlığı ayırımı .......................... 467<br/>b.Yasal danışman atanmasının hukuksal sonuçları .................................. 467<br/>aa. Genel olarak .................................................................................... 467<br/>bb. Katılım danışmanlığı için ............................................................... 467<br/>cc. Yönetim danışmanlığı için .............................................................. 468<br/>dd. Karma danışmanlık için.................................................................. 468<br/>3.Yasal Danışmanlığın Sona Ermesi ............................................................ 469<br/>§ 28. VESAYET ORGANLARININ SORUMLULUĞU ....................................... 469<br/>I. YASAL DÜZENLEME ..................................................................................... 469<br/>II.SORUMLULUĞUN ŞARTLARI ...................................................................... 469<br/>1.Vasinin (Kayyımın, Yasal Danışmanın) ve Devletin Sorumluluğu İçin<br/>Ortak Şartlar.............................................................................................. 469<br/>a.Hukuka aykırılık ................................................................................... 469<br/>b.Uygun illiyet bağı ................................................................................. 469<br/>c.Zarar ...................................................................................................... 470<br/>2.Vasinin ve Devletin Sorumluluğu İçin Ortak Olmayan Şart: Kusur.......... 470<br/>III.SORUMLULUĞUN SIRASI ............................................................................. 470<br/>IV.SORUMLULUK DAVASI ................................................................................ 471<br/>1.Davacı ....................................................................................................... 471<br/>2.Davalı ........................................................................................................ 471<br/>3.Yetkili ve Görevli Mahkeme ..................................................................... 471<br/>4.Dava zamanaşımı ...................................................................................... 472<br/>a.Olağan zamanaşımı süresi ..................................................................... 472<br/>b.Olağanüstü zamanaşımı süresi .............................................................. 472<br/>5.Vesayet Altındaki Kişinin Alacaklarının İmtiyazı..................................... 472<br/>KAYNAKÇA ............................................................................................................. 473<br/>
I. AİLE HUKUKUNUN KONUSU........................................................................... 1
II.AİLE KAVRAMI ................................................................................................... 1
III.TOPLUMDA AİLENİN ÖNEMİ........................................................................... 2
IV.ANAYASA’DA AİLE HUKUKUNA İLİŞKİN ESASLAR ................................. 2
V. AİLE HUKUKUNUN ÖZELLİKLERİ ................................................................. 4
1.Genel olarak ................................................................................................... 4
a)İlişki tiplerinin sınırlı sayıda (numerus clasus) olması ............................... 4
b)Geniş ölçüde emredici kurallara dayanma ................................................. 4
c)Çocukları ve zayıfları koruma.................................................................... 4
d)Devletin müdahalesi .................................................................................. 5
e)Şekle bağlılık ............................................................................................. 5
f)Hâkimin takdir yetkisi ................................................................................ 5
2.Aile hukuku ilişkileri ve aile hukuku haklarının özelliği................................ 5
a)Aile Hukuku ilişkileri ................................................................................ 5
b)Aile hukuku hakları ................................................................................... 6
c)Bozucu yenilik doğuran aile haklarının kullanılmasının özelliği ............... 6
d)Aile hukuku taleplerinin özelliği ............................................................... 6
VI.TÜRK AİLE HUKUKUNUN DEVRİMCİ KARAKTERİ.................................... 7
VII.MEDENÎ KANUNUN AİLE HUKUKU SİSTEMATİĞİNE GENEL BAKIŞ ..... 9
BİRİNCİ KISIM
EVLİLİK
Birinci Bölüm
Evlilik Birliğinin Oluşması
Birinci Ayırım
NİŞANLILIK
§ 1. TERİM VE KAVRAM ....................................................................................... 13
§ 2. NİŞANLILIĞIN MEYDANA GELMESİ: NİŞANLANMA ........................... 13
I. NİŞANLANMANIN HUKUKİ NİTELİĞİ......................................................... 13
1.Önsözleşme görüşü...................................................................................... 13
2.Karar görüşü ................................................................................................ 14
3.Sözleşme görüşü.......................................................................................... 14
II.NİŞANLANMANIN KURUCU UNSURLARI .................................................. 15
1.Karşılıklı evlenme vaadi.............................................................................. 16
2.Vaad edenlerin farklı cinsiyette olması ....................................................... 17
III.NİŞANLANMANIN GEÇERLİLİK ŞARTLARI VE HÜKÜMSÜZLÜĞÜ ...... 18
1.Nişanlanma ehliyetinin kanunda özel olarak düzenlenmemiş olması.......... 18
2.Nişanlanmanın, emredici hukuk kurallarına, ahlâk ve âdaba aykırı
olmaması ve evlenmenin imkânsız olmaması ............................................. 20
3.Muvazaalı (danışıklı) nişanlanmalar............................................................ 22
4.İrade beyanındaki sakatlıklar ....................................................................... 22
IV.NİŞANLANMANIN ŞARTA YA DA SÜREYE BAĞLANMASI .................... 23
1.Şart .............................................................................................................. 23
2.Zaman .......................................................................................................... 24
§ 3. NİŞANLILIĞIN HÜKÜMLERİ ....................................................................... 25
I. VAADE UYGUN DAVRANMA YÜKÜMLÜLÜĞÜ ....................................... 25
1.Evlenmeyi gerçekleştirme yükümlülüğü ..................................................... 25
2.Sadakat yükümlülüğü .................................................................................. 26
3.Nişanlının Medenî Kanun anlamında yakın sayılması................................. 27
4.Destekten yoksun kalma tazminatı ve manevî tazminat isteyebilme ........... 27
5.Tanıklıktan ve hâkimlikten kaçınma hakkı.................................................. 27
§ 4. NİŞANLILIĞIN SONA ERMESİ...................................................................... 28
I. SONA ERME HALLERİ .................................................................................... 28
1.Evlenme ....................................................................................................... 28
a)Nişanlıların birbirleriyle evlenmesi......................................................... 28
b)Nişanlılardan birinin bir üçüncü kişi ile evlenmesi ................................. 28
2.Tarafların anlaşması .................................................................................... 28
3.Bozucu şartın gerçekleşmesi ....................................................................... 28
4.Evlenmenin imkânsızlaşması (özellikle ölüm) ............................................ 29
5.Kesin bir evlenme engelinin meydana gelmesi ............................................ 29
6.Nişanı bozma (bir taraflı sona erdirme, nişanlanmadan dönme).................. 30
a)Kavram ................................................................................................... 30
b)Nişanı bozmada haklı sebep.................................................................... 31
aa) Haklı sebep kavramı ......................................................................... 31
bb) Haklı sebep örnekleri........................................................................ 31
cc) Hâkimin takdir yetkisi....................................................................... 32
c)Haksız nişan bozma ................................................................................ 32
II.NİŞANIN SONA ERMESİNİN SONUÇLARI................................................... 33
A. GENEL OLARAK ......................................................................................... 33
B. MADDÎ TAZMİNAT..................................................................................... 33
1.Nişanlıların tazminat isteme hakkı ............................................................. 34
a)Şartları ................................................................................................... 34
b)Tazmin edilecek zarar ve masraflar ....................................................... 35
c)Tazminat davası ..................................................................................... 36
2.Üçüncü kişilerin tazminat isteme hakkı...................................................... 37
C. MANEVÎ TAZMİNAT .................................................................................. 38
1.Genel olarak ............................................................................................... 38
2.Manevî tazminat istemenin şartları ............................................................ 39
a)Nişanlılık, bozma ile sona erdirilmiş olmalıdır ...................................... 39
b)Tazminat isteyen nişanlının kişilik hakkı bir zarara uğramış olmalıdır . 39
c)Davalının kusurlu olması ....................................................................... 40
3.Manevî tazminatın tayini............................................................................ 40
a)Dava hakkı ............................................................................................. 40
b)Davalı .................................................................................................... 41
c)Tazminat ................................................................................................ 41
d)Manevî tazminat isteminin mirasçılar tarafından ileri sürülmesi ve
hayatta devri ......................................................................................... 41
D. HEDİYELERİN GERİ VERİLMESİ ............................................................. 42
1.Genel olarak ............................................................................................... 42
2.Hediye kavramı .......................................................................................... 42
3.Hediyelerin geri verilmesini istemenin şartları........................................... 43
a)Hediye nişanlılık dolayısıyla verilmiş olmalıdır .................................... 43
b)Geri istenecek hediyenin alışılmışın (mutad) dışında olması................. 44
c)Nişanlılık, evlenme dışında bir sebeple sona ermiş olmalıdır ................ 44
d)Geri vermeyi isteme hakkına, nişanlılar, ana ve babaları ya da ana baba
gibi hareket eden kimseler sahiptirler .................................................... 44
4.Geri verme talebinin niteliği ve kapsamı.................................................... 45
E. NİŞANIN SONA ERMESİNDEN DOĞAN TALEPLERİN ZAMANAŞIMI 46
İkinci Ayırım
EVLENME
§ 5. EVLENMENİN HUKUKÎ NİTELİĞİ ............................................................. 47
§ 6. EVLENMENİN GERÇEKLEŞTİRİLMESİ İÇİN ARANAN ŞARTLAR .... 48
I. EVLENME EHLİYETİ ....................................................................................... 49
A. EVLENME YAŞI .......................................................................................... 49
1.Olağan evlenme yaşı .................................................................................. 49
2.Olağanüstü (istisnai) evlenme yaşı............................................................. 50
a)Evlenmesine izin verilecek kadın ya da erkek onaltı yaşını doldurmuş
olmalıdır ................................................................................................ 51
b)Olağanüstü bir durumun ve pek önemli bir sebebin bulunması ............. 51
c)Karardan önce mümkünse yasal temsilcinin dinlenmesi ....................... 51
d)Görevli ve yetkili mahkeme .................................................................. 52
B. AYIRT ETME GÜCÜ.................................................................................... 52
C. KİŞİLERİN EVLENME EHLİYETİ YÖNÜNDEN AYIRIMI ..................... 53
1.Evlenmeye tam ehliyetliler ......................................................................... 53
2.Evlenmeye tam ehliyetsizler ...................................................................... 54
3.Evlenmeye sınırlı ehliyetsizler ................................................................... 54
II.EVLENME ENGELLERİ ................................................................................... 56
A. KESİN EVLENME ENGELLERİ ................................................................. 57
1.Hısımlık ..................................................................................................... 57
a)Kan hısımlığı ......................................................................................... 57
b)Kayın hısımlığı ...................................................................................... 58
c)Evlâtlık ilişkisi ....................................................................................... 58
2.Önceki evlilik ............................................................................................. 59
3.Akıl hastalığı .............................................................................................. 60
B. KESİN OLMAYAN EVLENME ENGELLERİ ............................................ 60
1.Bekleme süresi ........................................................................................... 61
2.Bazı bulaşıcı hastalıklar ............................................................................. 62
III.EVLENMENİN ŞEKİL ŞARTLARI .................................................................. 62
A. GENEL OLARAK ......................................................................................... 62
B. EVLENME TÖRENİNDEN ÖNCEKİ ŞEKİL ŞARTLARI .......................... 63
1.Başvuru ve başvurunun yapılacağı yer ....................................................... 63
2.Başvurunun incelenmesi ve itiraz ............................................................... 66
a)İnceleme ve talebin reddi ....................................................................... 66
b)Redde itiraz ............................................................................................ 66
3.Evlenmeye izin belgesi ............................................................................... 68
C. EVLENME TÖRENİ SIRASINDAKİ ŞEKİL ŞARTLARI........................... 68
D. EVLENME TÖRENİNDEN SONRAKİ ŞEKİL ŞARTLARI ....................... 70
1.Aile (evlenme) cüzdanının verilmesi.......................................................... 70
2.Evlenmenin nüfus idaresine bildirilmesi ve aile kütüğüne tescil................ 70
3.Savcılığa bildirme ...................................................................................... 71
4.Özel olarak dinî evlenme............................................................................ 71
E. EVLENMENİN ŞEKİL ŞARTLARINA UYULMAMASININ
SONUÇLARI................................................................................................. 71
§ 7. EVLENMENİN HÜKÜMSÜZLÜĞÜ .............................................................. 71
I. EVLENMENİN YOKLUĞU .............................................................................. 72
1.Evlenmenin yokluğu halleri ....................................................................... 72
a)Evlenmenin ayrı cinsten kişiler arasında yapılmamış olması................. 72
b)Evlenmenin, evlendirme memuru önünde yapılmamış olması .............. 77
c)İki tarafın evlendirme memuru önünde hazır olmamaları ...................... 78
2.Evlenmenin yokluğunun sonuçları ............................................................. 79
3.Evlendirme memuru önünde yapılmayan evlenmelerin idari yolla geçerli
hale getirilmesi .......................................................................................... 79
II.EVLENMENİN BUTLANI................................................................................. 80
A. GENEL OLARAK ......................................................................................... 80
B. MUTLAK BUTLAN ...................................................................................... 81
1.Genel olarak ............................................................................................... 81
2.Mutlak butlan halleri .................................................................................. 84
a)Eşlerden birinin evlenme sırasında evli olması (MK 145 b.1) ............... 84
b)Eşlerden birinin evlenme sırasında sürekli olarak ayırt etme gücünden
yoksun olması (MK 145 b. 2) ................................................................ 85
c)Akıl hastalığı (MK 145 b. 3).................................................................. 86
d)Eşler arasında evlenmeye engel olacak derecede hısımlığın bulunması
(MK 145 b.4) ......................................................................................... 87
C. NİSBÎ BUTLAN ............................................................................................ 87
1.Genel olarak ............................................................................................... 87
2.Nisbî butlan halleri ..................................................................................... 87
a)Ayırt etme gücünden geçici yoksunluk (MK 148) ................................. 87
b)İrade sakatlıkları (MK 149 vd.) ............................................................. 88
aa) Yanılma ........................................................................................... 88
aaa) Evlenmenin niteliğinde yanılma ............................................... 88
bbb) Eşin kişiliğinde (şahsında) yanılma ......................................... 88
ccc) Diğer eşin önemli bir niteliğinde yanılma ................................ 89
bb) Aldatma ........................................................................................... 89
aaa) Namus ve onur hakkında aldatma ............................................ 90
bbb) Tehlikeli bir hastalığın gizlenmesi .......................................... 91
ccc) Korkutma ................................................................................. 92
c)Yasal temsilcinin izninin bulunmaması (MK 153) ................................ 93
D. BUTLAN DAVALARI .................................................................................. 93
1.Davaların hukukî niteliği............................................................................ 93
2.Davaların tarafları ...................................................................................... 93
a)Mutlak butlan davasının tarafları ........................................................... 93
aa) Davacı.............................................................................................. 93
bb) Davalı.............................................................................................. 93
cc) Dava hakkının sınırlandırılması ve kalkması................................... 94
b)Nisbî butlan davasının tarafları.............................................................. 95
aa) Davacı.............................................................................................. 95
bb) Davalı.............................................................................................. 96
cc) Dava hakkının sona ermesi .............................................................. 96
aaa) Eşlerin dava hakkının sona ermesi........................................... 96
bbb) Yasal temsilcinin dava hakkının sona ermesi.......................... 97
E. HER İKİ BUTLAN DAVASINDA YARGILAMA USULÜ......................... 97
1.Yetkili ve görevli mahkeme ....................................................................... 97
2.Yargılama usulü ......................................................................................... 98
F. BUTLAN DAVASININ SONUÇLARI.......................................................... 98
1.Genel sonuçlar............................................................................................ 98
2.Çocuklar yönünden sonuçlar ...................................................................... 98
3.Eşler yönünden sonuçlar ............................................................................ 98
III.EVLENMENİN BUTLANINI GEREKTİRMEYEN EKSİKLİKLER .............. 101
1.Kadının bekleme süresinin bitiminden önce evlenmesi ............................ 102
2.Bazı şekil kurallarına uymama .................................................................. 102
3.Bazı bulaşıcı hastalıklar ............................................................................ 102
İkinci Bölüm
Evliliğin Sona Ermesi ve Özel Olarak Boşanma
§ 8. ÖLÜM VE GAİPLİK ........................................................................................ 104
1.Ölüm ....................................................................................................................... 104
2.Gaiplik .................................................................................................................... 104
3.Cinsiyet değişikliği ................................................................................................. 104
§ 9. BOŞANMA......................................................................................................... 104
§ 10. BOŞANMA SEBEPLERİ................................................................................ 105
I. BOŞANMANIN ÖZEL SEBEPLERİ ................................................................ 105
A. ZİNA ............................................................................................................. 105
1.Kavram ve zinanın ispatı........................................................................... 105
2.Dava hakkının düşmesi ............................................................................. 108
a)Hak düşürücü sürenin geçmesi ............................................................. 108
b)Af ......................................................................................................... 108
B. HAYATA KAST, PEK KÖTÜ MUAMELE YA DA ONUR KIRICI
DAVRANIŞ .................................................................................................. 109
1.Kavram ...................................................................................................... 109
a)Hayata kast ........................................................................................... 109
b)Pek fena muamele ................................................................................. 110
c)Onur kırıcı davranış .............................................................................. 110
2.Dava hakkının düşmesi ............................................................................. 111
C. KÜÇÜK DÜŞÜRÜCÜ SUÇ İŞLEME VE HAYSİYETSİZ HAYAT
SÜRME......................................................................................................... 111
1.Kavram ...................................................................................................... 111
a)Küçük düşürücü suç işleme .................................................................. 111
b)Haysiyetsiz hayat sürme ....................................................................... 112
2.Her iki durumun da diğer eş için birlikte yaşamayı ondan beklenemez
hale getirmesi ............................................................................................ 112
3.Davanın süreye bağlı olmaması................................................................. 112
D. TERK ............................................................................................................ 112
1.Kavram ..................................................................................................... 113
2.Terkin şartları ............................................................................................ 113
a)Eşlerden birinin ortak konutu (ortak hayatı) terk etmesi ...................... 113
aa) Ortak konutu terk, evlilik birliğinin kendisine yüklediği görevleri
(yükümlülükleri) yerine getirmemek amacıyla olmalıdır................ 113
bb) Terk için haklı sebebin sonradan ortadan kalkması ve buna
rağmen eşin ortak konuta dönmemesi ........................................... 114
cc) Diğer eşi ortak konutu terke zorlama ya da haklı bir sebep
olmadan onun ortak konuta dönmesini engelleme .......................... 114
b)Terkin en az altı ay sürmüş olması ....................................................... 114
c)Terk eden eşe hâkim tarafından ihtarda bulunulması ve eşin buna
rağmen dönmemesi ............................................................................... 115
E. AKIL HASTALIĞI ....................................................................................... 116
1.Şartları....................................................................................................... 117
a)Akıl hastalığının evlilik sırasında var olması ........................................ 117
b)İyileşemeyeceğinin resmi sağlık raporuyla tespit edilmiş olması ......... 117
c)Akıl hastalığı sebebiyle diğer eş için ortak hayatın çekilmez hale
gelmesi ................................................................................................. 117
2.Dava hakkının süreye tabi olmaması......................................................... 117
II.BOŞANMANIN GENEL SEBEPLERİ ............................................................. 117
A. EVLİLİK BİRLİĞİNİN TEMELİNDEN SARSILMASI.............................. 118
1.Genel olarak .............................................................................................. 118
2.Şartları....................................................................................................... 119
a)Evlilik birliğinin temelinden sarsılmış olması....................................... 119
b)Evlilik birliğinin temelinden sarsılması en az eşlerden biri için ortak
hayatı sürdürmesi beklenemeyecek derecede olmalıdır........................ 119
c)Davalının, davacının daha kusurlu olduğu itirazını ileri sürmemiş
ya da ileri sürülen itiraz kabul edilmemiş olmalıdır.............................. 120
B. EŞLERİN BOŞANMA HUSUSUNDA ANLAŞMALARI........................... 122
1.Genel olarak .............................................................................................. 122
2.Anlaşmalı boşanmaya karar verilebilmesinin şartları................................ 122
a)Evlilik en az bir yıl sürmüş olmalıdır.................................................... 122
b)Boşanmak için eşler, ya birlikte mahkemeye başvurmalı ya da bir eş,
diğerinin açtığı boşanma davasını kabul etmelidir ............................... 123
c)Hâkimin tarafları bizzat dinlemesi ....................................................... 123
d)Tarafların yapmış oldukları anlaşmanın hâkim tarafından uygun
bulunması ............................................................................................. 124
C. ORTAK HAYATIN KURULAMAMASI YA DA FİİLÎ AYRILIK ............ 124
1.Genel olarak .............................................................................................. 125
2.Şartlar........................................................................................................ 125
a)Daha önce herhangi bir boşanma sebebine dayanılarak açılan davanın
reddedilmiş olması ............................................................................... 125
b)Boşanma talebinin reddi kararının üzerinden üç yıl geçmiş ve bu süre
içinde her ne sebeple olursa olsun ortak hayat kurulmamış olmalıdır .. 125
c)Eşlerden birinin boşanma davası açmış olması..................................... 126
§ 11. BOŞANMA DAVASI HAKKINDA GENEL BİLGİLER ............................ 127
I. DAVANIN KONUSU ........................................................................................ 127
II.YETKİLİ VE GÖREVLİ MAHKEME .............................................................. 128
1.Yetkili mahkeme ....................................................................................... 128
2.Görevli mahkeme ...................................................................................... 128
III.TARAFLAR VE DAVA EHLİYETİ ................................................................. 129
§ 12. BOŞANMA VE AYRILIK DAVASINDA UYGULANACAK USUL
VE ALINACAK ÖNLEMLER ................................................................................ 131
I. GENEL OLARAK ............................................................................................. 131
II.USUL KURALLARI ......................................................................................... 132
III.DAVA SIRASINDA ALINACAK ÖNLEMLER .............................................. 132
1.Eşlerin barınması ve geçimi için alınacak önlemler .................................. 133
2.Eşler arasındaki malî ilişkilere yönelik önlemler ...................................... 134
3.Çocuklara ilişkin alınacak önlemler .......................................................... 134
§ 13. DAVA SONUNDA VERİLECEK KARAR: BOŞANMA YA DA
AYRILIK................................................................................................................... 134
I. GENEL OLARAK ............................................................................................. 134
II.AYRILIK KARARI VE SONUÇLARI ............................................................. 135
1.Ayrılık kararı............................................................................................. 135
2.Ayrılık kararının sonuçları ........................................................................ 135
3.Ayrılık süresinin sonunda tarafların durumu............................................. 137
III.BOŞANMA KARARI VE SONUÇLARI .......................................................... 138
A. Boşanma kararı.............................................................................................. 138
B. Boşanma kararının sonuçları ......................................................................... 138
1.Boşanma kararının eşler yönünden sonuçları ............................................ 138
a)Evlilik birliğinden sona ermesi ve eşlerin yeniden evlenebilmeleri ...... 138
b)Mal rejimin tasfiyesi ............................................................................. 138
c)Evlenmeyle kazanılan kişisel durumun korunması ya da değişmesi..... 139
d)Eşlerin birbirlerine karşı miras hukukundan doğan haklarının sona
ermesi ................................................................................................... 139
e)Zamanaşımının işlemeye başlaması...................................................... 142
2.Boşanma kararının çocuklar yönünden sonuçları...................................... 142
a)Velâyet.................................................................................................. 142
b)Çocukla kişisel ilişki kurulması............................................................ 144
aa) Çocukla, kendisine velâyet verilmemiş olan ana ya da baba
arasındaki kişisel ilişkinin düzenlenmesi ........................................ 144
bb) Çocukla üçüncü kişiler arasında ilişki kurulmasının
düzenlenmesi .................................................................................. 145
c)Çocuğa iştirak (bakım) nafakası bağlanması ........................................ 146
3.Boşanmanın malî sonuçları ....................................................................... 147
a)Maddî tazminat ..................................................................................... 147
aa) Maddî tazminat isteyen eşin boşanmada hiç kusurunun
bulunmaması ya da kusurunun daha az olması............................... 147
bb) Davalı tarafın kusurlu olması ......................................................... 148
cc) Davacının mevcut ya da beklenen bir menfaatinin zedelenmesi..... 148
dd) Maddî tazminatın miktarı ............................................................... 148
b)Manevî tazminat ................................................................................... 149
aa) Davalının kusurlu olması ................................................................ 149
bb) Davacının kişilik hakkının zedelenmesi (ihlâl edilmesi) ................ 150
cc) Manevî tazminatın şekli ve miktarının belirlenmesi ....................... 150
c)Yoksulluk nafakası ............................................................................... 150
aa) Taraflardan birinin talepte bulunması ............................................. 150
bb) Talep eden eşin kusursuz ya da daha az kusurlu olması ................ 151
cc) Nafaka isteyen eşin, yoksulluğa düşmesi........................................ 151
dd) Takdir edilecek nafakanın, bunu ödeyecek olan eşin malî gücü
ile orantılı olması ........................................................................... 151
ee) Nafaka davasında görevli ve yetkili mahkeme ............................... 152
ff) Nafakanın süresi .............................................................................. 152
d)Maddî tazminat ve yoksulluk nafakasının ödeniş biçimi ...................... 153
e)Nafaka ve tazminatın değiştirilmesi...................................................... 153
f)Nafaka ya da maddî tazminatın sona ermesi ......................................... 154
g)Zamanaşımı .......................................................................................... 156
İKİNCİ KISIM
EVLİLİĞİN GENEL HÜKÜMLERİ
§ 14. EVLİLİK BİRLİĞİNİN ORGANİZASYONU ............................................. 157
I. GENEL OLARAK ............................................................................................. 157
II.EVLİLİK BİRLİĞİNDE EŞLERİN HAK VE YÜKÜMLÜLÜKLERİ.............. 157
1.Genel Olarak ............................................................................................. 157
2.Evlilik Birliği ve Birliğin Ortak Yönetimi................................................. 157
3.Evlilik Birliğinin Doğrudan Hukuksal Sonuçları ile Eşlere Yüklediği
Hak ve Yükümler...................................................................................... 158
a.Evlilik birliğine dayalı kişilik haklarının korunması yükümü ............... 158
b.Evlilik birliğinin mutluluğunu elbirliği ile sağlama yükümü ................ 159
c.Eşlerin çocuklarına birlikte özen gösterme yükümü ............................. 159
d.Eşlerin sadakat yükümü ........................................................................ 159
e.Eşlerin yardım yükümü ......................................................................... 159
f.Eşlerin bilgi verme yükümü................................................................... 160
III.KARININ SOYADI ........................................................................................... 160
IV.EVLİLİK KONUTU .......................................................................................... 161
V. VATANDAŞLIK ............................................................................................... 161
VI.EŞLERİN EVLİLİK BİRLİĞİNİN GİDERLERİNE KATILMASI .................. 162
1.Genel Olarak .................................................................................................. 162
2.Birlik Giderleri Kavramı ............................................................................... 162
3.Haciz ve Devredilebilirlik ............................................................................. 163
4.Zamanaşımı ................................................................................................... 164
5.Sona erme ...................................................................................................... 164
VII.EŞLERİN MESLEK VE İŞİ .............................................................................. 164
VIII.EŞLERİN HUKUKSAL İŞLEMLERİ............................................................... 165
1.Kural ......................................................................................................... 165
2.Kefalet Sözleşmesinde Eşin Rızası ........................................................... 165
3.Aile Konutu Üzerindeki Tasarruflar.......................................................... 167
a.Genel olarak .......................................................................................... 167
b.Aile konutu kavramı, MK 194’ün zamansal ve işlemsel sınırları ......... 167
c.MK 194’de yer alan sınırlamanın hukukî niteliği ................................. 170
d.Diğer eşin izni ve iznin verilmemesinin sonuçları ................................ 171
e.Hâkimin hak sahibi eşi tek başına işlem yapmaya yetkili kılması......... 172
f.Geçersizliğin iyiniyetli üçüncü kişilere etkisi ve aile konutunun şerhi .. 172
IX.EVLİLİK BİRLİĞİNİN TEMSİLİ..................................................................... 175
1.Yasal Düzenleme ...................................................................................... 175
2.Hukuksal Nitelik ....................................................................................... 175
3.Ehliyet ....................................................................................................... 176
4.Aile(nin Ortak) İhtiyaçları Kavramı .......................................................... 176
5.Evlilik Birliğinin Temsili Türleri .............................................................. 176
a.Olağan temsil yetkisi............................................................................. 176
b.Olağanüstü temsil yetkisi ...................................................................... 177
aa. Genel olarak .................................................................................... 177
bb. Eşlerin diğer aile ihtiyaçları için evlilik birliğini tek başına temsili 177
c.Sorumluluk ............................................................................................ 178
§ 15. EVLİLİK BİRLİĞİNİN KORUNMASI ....................................................... 179
I. GENEL OLARAK ............................................................................................. 179
II.EVLİLİK BİRLİĞİNİ KORUYUCU TEDBİRLERİ ALMAYA YETKİLİ
VE GÖREVLİ OLAN MAHKEME .................................................................. 179
III.MK 195’e DAYALI GENEL KORUMA........................................................... 180
1.Genel Olarak ............................................................................................. 180
2.Şartları....................................................................................................... 181
a.Eşlerin (birlikte veya tek başına) talebi ................................................. 181
b.Evlilik birliğinden doğan yükümlülüklerin yerine getirilmemesi ......... 181
c.Evlilik birliğine ilişkin önemli bir konuda eşlerin uyuşmazlığa
düşmesi ................................................................................................. 181
3.Tedbir Türleri ............................................................................................ 181
4.Diğer Tedbirlere Başvuru.......................................................................... 182
IV.EŞLERİN EVLİLİK BİRLİĞİ GİDERLERİNE İLİŞKİN PARASAL
KATKISININ BELİRLENMESİ ...................................................................... 182
V. ORTAK YAŞAMA ARA VERİLMESİ ............................................................ 183
1.Genel Olarak ............................................................................................. 183
2.Şartları....................................................................................................... 183
a.Genel olarak .......................................................................................... 183
b.Kişiliğin tehlikeye düşmesi................................................................... 184
c.Ekonomik güvenliğin tehlikeye düşmesi............................................... 184
d.Evliliğin huzurunun tehlikeye düşmesi ................................................. 184
3.Ortak Yaşama Verilen Aranın Süresi ........................................................ 184
4.Ayrı Yaşamanın Sonuçları ve Alınacak Tedbirler..................................... 184
a.Genel olarak .......................................................................................... 184
b.Eşlerin yapacakları parasal katkıya ilişkin tedbirler.............................. 185
c.Konut ve ev eşyasından yararlanmaya ilişkin tedbirler ......................... 185
d.Eşlerin mallarının yöntemine ilişkin tedbirler ....................................... 186
e.Ergin olmayan çocuğa ilişkin tedbirler.................................................. 186
5.Haklı Bir Sebep Olmaksızın Ayrı Yaşama ve Ortak Yaşamın
Olanaksızlığı.............................................................................................. 186
VI.BORÇLULARA YÖNELİK ÖNLEMLER ........................................................ 187
1.Genel Olarak ............................................................................................. 187
2.Hukuksal Nitelik ....................................................................................... 187
3.Şartları....................................................................................................... 187
a.Maddî şart ............................................................................................. 187
b.Şeklî şart ............................................................................................... 187
4.Talimatın konusu....................................................................................... 188
5.Talimatın Kapsamının Tayini.................................................................... 188
6.Tedbirin Sonuçları..................................................................................... 188
VII.EVLİLİK BİRLİĞİNİ KORUYUCU ÖNLEM OLARAK EŞİN BELİRLİ
BİR MALVARLIĞI DEĞERİ ÜZERİNDEKİ TASARRUF YETKİSİNİN
SINIRLANMASI .............................................................................................. 188
1.Genel Olarak ............................................................................................. 188
2.MK 199’un Uygulama Şartları .................................................................. 189
3.Sınırlamanın Konusu................................................................................. 189
4.Sınırlamanın Hukuksal Niteliği ................................................................. 190
5.Sınırlamanın Hukuksal Sonuçları.............................................................. 190
6.Ek Koruma Önlemleri ve Şerh Olanağı..................................................... 191
VIII.EŞLERİN TEMSİL YETKİSİNİN TAMAMEN VEYA KISMEN
KALDIRILMASI .............................................................................................. 192
1.Genel Olarak ............................................................................................. 192
2.Şartları....................................................................................................... 192
a.Temsil yetkisinin "açık” aşımı .............................................................. 192
b.Temsil yetkisini kullanmada yetersizlik ................................................ 193
3.Eşin Temsil Yetkisinin Kaldırıldığının Üçüncü Kişilere Duyurulması ..... 193
4.Eşin Temsil Yetkisinin Tamamen veya Kısmen Kaldırılmasının
Sonuçları ................................................................................................... 193
5.Temsil Yetkisinin Geri Verilmesi ............................................................. 193
IX.TEDBİRLERİN ALINMASINI GEREKTİREN ŞARTLARDA
DEĞİŞİKLİKLER ............................................................................................. 194
1.Tedbirlerin Değişen Şartlara Uyarlanması İlkesi....................................... 194
2.Şartları....................................................................................................... 194
a.Maddî şart ............................................................................................. 194
b.Şeklî şart ............................................................................................... 194
3.Değişiklik Kararının Konusu ve Sonuçları................................................ 195
X. 6284 SAYILI AİLENİN KORUNMASI VE KADINA KARŞI ŞİDDETİN
ÖNLENMESİNE DAİR KANUN’UN ÖNGÖRDÜĞÜ TEDBİRLER ............. 195
ÜÇÜNCÜ KISIM
EVLİLİK BİRLİĞİNDE MAL REJİMLERİ
§ 16. MAL REJİMİ HUKUKUNUN GENEL HÜKÜMLERİ .............................. 199
I. GENEL OLARAK ............................................................................................. 199
II. MAL REJİMİ TÜRLERİ ................................................................................... 199
1. Yasal Mal Rejimi-Sözleşmesel Mal Rejimi .............................................. 199
2. Olağan Mal Rejimi-Olağanüstü Mal Rejimi ............................................. 200
III. MAL REJİMİ SÖZLEŞMESİ ............................................................................ 200
1. Genel Olarak ............................................................................................. 200
2. Şartları ....................................................................................................... 200
a. Kurucu olgu: Tarafların Anlaşması ....................................................... 200
b. Geçerlilik Şartları .................................................................................. 201
aa. Ehliyet ............................................................................................. 201
bb. Şekil................................................................................................ 201
c. Hüküm ve Sonuçları.............................................................................. 201
3. Mal Rejimi Sözleşmesinin Sona Ermesi ................................................... 202
IV. OLAĞANÜSTÜ MAL REJİMİ ......................................................................... 202
1. Genel Olarak ............................................................................................. 202
2. Talep Üzerine Hâkim Kararıyla Olağanüstü Mal Rejimine Geçiş ............ 202
a. MK 197/II uyarınca olağanüstü mal rejimine geçiş .............................. 202
b. Haklı bir sebebe dayalı olarak olağanüstü mal rejimine geçiş .............. 203
aa. Eşlerden birisinin talebi .................................................................. 203
bb. Haklı bir sebebin varlığı ................................................................. 203
aaa. Genel olarak ............................................................................ 203
bbb. Kanunda öngörülen örnekler .................................................. 203
cc. Yetkili ve görevli mahkeme ............................................................ 204
c. MK 210 uyarınca olağanüstü mal rejimine geçiş .................................. 204
3. Talep Olmaksızın Kanun Gereği Olağanüstü Mal Rejimine Geçiş ........... 205
4. Olağanüstü Mal Rejiminin Sona Ermesi ................................................... 205
a. Genel olarak .......................................................................................... 205
b. Anlaşmaya dayalı sonra erme ............................................................... 205
c. Eşlerden birisinin talebi üzerine sona erme ........................................... 205
V. MAL REJİMİNİN TASFİYESİNDE YETKİLİ ve GÖREVLİ OLAN
MAHKEME ....................................................................................................... 205
1. Kural ........................................................................................................ 205
2. Mal Rejiminin Tasfiyesinde Yetkili ve Görevli Olan Mahkeme ............... 206
VI. ALACAKLILARIN KORUNMASI .................................................................. 206
VII. EŞLERİN MALVARLIKLARININ YÖNETİMİ .............................................. 206
VIII. ENVANTER YAPILMASI ............................................................................... 207
IX. EŞLER ARASINDAKİ BORÇLAR VE BORÇ ERTELEMESİ ....................... 207
§ 17. YASAL MAL REJİMİ OLARAK EDİNİLMİŞ MALLARA
KATILMA REJİMİ.................................................................................................. 208
I. GENEL OLARAK ............................................................................................. 208
II.EDİNİLMİŞ MALLARA KATILMA REJİMİNDE HAK SAHİPLİĞİ
İLİŞKİSİ.............................................................................................................. 208
1.Yasal Düzenleme ...................................................................................... 208
2.Eşlerin Kanunî Edinilmiş Malları.............................................................. 209
a.Genel olarak .......................................................................................... 209
b."Mal Rejimi Süresince Edinme” ve "Karşılık” kavramları ................... 209
c.Edinilmiş mallara ilişkin yasal örnekler ................................................ 210
aa. Eşlerin çalışmasının (emeğinin) karşılığı olan edinimler ................ 210
bb. Sosyal güvenlik veya sosyal yardım kurum ve kuruluşlarının veya
personele yardım amacı ile kurulan sandık ve benzerlerinin yaptığı
ödemeler......................................................................................... 210
cc. Çalışma gücünün kaybı nedeniyle ödenen tazminatlar ................... 210
dd. Kişisel malların gelirleri ................................................................. 210
ee. Edinilmiş malların yerine geçen (ikame) değerler .......................... 211
d.Diğer edinilmiş mallar ........................................................................... 211
3.Eşlerin Kanunî Kişisel Malları .................................................................. 211
a.Genel olarak .......................................................................................... 211
b.Kişisel mallara ilişkin yasal örnekler .................................................... 212
aa. Eşlerden birinin yalnız kişisel kullanımına yarayan eşya ................ 212
bb. Mal rejiminin başlangıcında eşlerden birine ait bulunan veya bir
eşin sonradan miras yoluyla ya da herhangi bir şekilde karşılıksız
kazanma yoluyla elde ettiği malvarlığı değerleri............................ 212
cc. Manevî tazminat alacakları ............................................................. 212
dd. Kişisel mallar yerine geçen değerler............................................... 213
4.Sözleşmesel Kişisel veya Edinilmiş Mallar............................................... 213
III.İSPAT................................................................................................................. 214
IV.YÖNETİM, YARARLANMA ve TASARRUF................................................. 215
1.Kural ......................................................................................................... 215
2.Paylı Mülkiyet Payı Üzerinde Tasarruf ..................................................... 215
V. ÜÇÜNCÜ KİŞİLERE KARŞI SORUMLULUK ............................................... 216
VI.SONA ERME ve TASFİYE............................................................................... 216
1.Sona Erme ................................................................................................. 216
2.Tasfiye ....................................................................................................... 217
a.Tasfiye Anlaşması ve Tasfiye Davası ................................................... 217
b.Malların Geri Verilmesi, Eşlerin Paylı Mülkiyetindeki Bir Malın
Eşlerden Birisine Tahsisi ve Borçlara İlişkin Eşlerarası Düzenlemeler 220
aa. Malların Geri Verilmesi .................................................................. 220
bb. Eşlerin Paylı Mülkiyetindeki Bir Malın Eşlerden Birisine Tahsisi . 220
aaa. Genel Olarak ........................................................................... 220
bbb. Hukuksal Nitelik .................................................................... 220
ccc. Şartları..................................................................................... 221
cc. Borçlara İlişkin Eşlerarası Düzenlemeler ........................................ 221
c.Malvarlığı Kesimlerinin Birbirinden Ayrılması .................................... 222
d.Değer artış payı alacağı......................................................................... 222
aa. Genel olarak .................................................................................... 222
bb. Şartları ............................................................................................ 223
aaa. Diğer eşe ait bir malvarlığı unsuruna yönelik katkı ................ 223
bbb. Bağışlama kastı ve karşı edimin olmaması............................. 224
ccc. Mal rejiminin tasfiyesi anında bir değer artışının varlığı ........ 224
ddd. Mal rejiminin tasfiyesinin talep edilmesi ............................... 225
cc. Değer artış payı alacağının hesaplanması ....................................... 225
aaa. Değer artışının hesaplanması ................................................... 225
bbb. Değer artış payının hesaplanması............................................ 226
ccc. Değer artış payı alacağının hesaplanması ................................ 226
dd. Değer artış payı alacağının artık değer (ve dolayısıyla katılma
alacağının) hesabına etkisi ............................................................. 228
ee. Muacceliyet ..................................................................................... 229
ff. Zamanından önce geri ödeme üzerine eşlerin anlaşması ................. 229
gg. Eşlerin değer artış payı üzerindeki tasarrufları ............................... 230
e.Denkleştirme alacağı............................................................................. 230
aa. Genel olarak .................................................................................... 230
bb. Eşlerin borçlarının malvarlığı kesimlerindeki konumu................... 230
aaa. Genel olarak ............................................................................ 230
bbb. Borçların edinilmiş malları yüklemesi karinesi ...................... 231
cc. Denkleştirme alacağının türleri ....................................................... 231
f.Eklenecek değerler ................................................................................ 232
aa. Genel olarak .................................................................................... 232
bb. Eklenecek ivazsız kazandırmaların kapsamı ve sınırı ..................... 233
g.Değer tespiti (değerleme)...................................................................... 233
h.Değerleme zamanı ................................................................................ 235
i.Katılma alacağı ve hesaplanması ........................................................... 235
aa. Genel olarak .................................................................................... 235
bb. Artık değer ve hesaplanması........................................................... 235
cc. Artık değere yasal katılım (artık değer alacağı) ve katılma alacağı. 236
dd. Artık Değere Sözleşmesel Katılma................................................. 237
aaa. Mal Rejiminin Ölümle Sona Ermesi Halinde.......................... 237
bbb. Mal Rejiminin Ölüm Dışında Bir Sebeple Sona Ermesi
Halinde .................................................................................. 238
ee. Katılma alacağı için muacceliyet anı ve temerrüt ........................... 238
ff. Zamanaşımı ..................................................................................... 239
gg. Katılma alacağının hukuksal niteliği, ödenmesi ve hâkim kararıyla
azaltılması ve ortadan kaldırılması ................................................. 239
hh. Katılma alacağının ifasının ertelenmesi.......................................... 240
ii.Faiz ödeme ve teminat gösterme yükümü ........................................ 240
jj. Katılma Alacağının Miras Paylaşımına Etkisi .................................. 241
kk. Katılma Alacağından Feragat ......................................................... 241
j.Aile konutu ve ev eşyası üzerinde sağ kalan eşin talep hakkı ................ 241
aa. Genel olarak .................................................................................... 241
bb. Hayatta olan eşin talebi ve hukukî niteliği...................................... 242
cc. Şartları ............................................................................................ 242
dd. Talebin konusu ............................................................................... 244
ee. Talebin süresi .................................................................................. 244
k.Üçüncü kişilere karşı dava hakkı .......................................................... 244
aa. Yasal düzenleme ve Miras Hukukuna İlişkin Tenkis Davası ile
İlişkisi............................................................................................. 244
bb. Şartları ............................................................................................ 245
cc. Davanın Tarafları ............................................................................ 245
dd. Tenkis Hükmünün Hukuksal Niteliği ............................................. 246
ee. Talebin süresi .................................................................................. 246
ff. MK 560 vd.nın kıyasen uygulanması............................................... 246
§ 18. SEÇİMLİK MAL REJİMLERİ ..................................................................... 246
I. MAL AYIRILIĞI ............................................................................................... 246
1.Genel olarak .............................................................................................. 246
2.Mal Ayrılığında Yönetim Yararlanma ve Tasarruf ................................... 247
3.İspat........................................................................................................... 247
4.Borçlardan Sorumluluk ............................................................................. 247
5.Paylı Mülkiyet Konusu Eşyanın Eşlerden Birisine Özgülenmesi.............. 247
6.Mal Ayrılığı Rejiminde Eşlerin Birbirlerinin Malvarlığı Unsurlarına
Katkıları .................................................................................................... 247
II.PAYLAŞMALI MAL AYRILIĞI ...................................................................... 248
1.Genel olarak .............................................................................................. 248
2.Paylaşmalı Mal Ayrılığında Mal Rejiminin Sona Ermesi ......................... 248
3.Aileye Özgülenen Mallar .......................................................................... 249
4.Katkıdan Doğan Alacak ............................................................................ 249
5.Paylaştırmaya Aykırı Davranışlar ............................................................. 249
6.Paylaşma İsteminin Reddi ......................................................................... 250
7.Paylaştırma Yöntemi ................................................................................. 250
8.Evliliğin İptali veya Boşanma ya da Ölüm Halinde Aile Konutu ve Ev
Eşyasının Hukuksal Durumu .................................................................... 250
III.MAL ORTAKLIĞI ............................................................................................ 251
1.Genel Olarak ............................................................................................. 251
2.Türleri ....................................................................................................... 251
3.Genel Mal Ortaklığı .................................................................................. 252
a.Malvarlığı yapısı ................................................................................... 252
b.Kişisel mallara ve ortaklık mallarına giren malvarlığı değerleri ........... 252
aa. Kişisel mallar .................................................................................. 252
bb. Ortaklık malları .............................................................................. 252
c.İspat....................................................................................................... 253
d.Yönetim ve tasarruf .............................................................................. 253
e.Üçüncü kişilere karşı sorumluluk .......................................................... 254
f.Mal rejiminin sona ermesi ve tasfiye ..................................................... 254
aa. Sona erme anı.................................................................................. 254
bb. Kişisel mala ekleme........................................................................ 255
cc. Denkleştirme alacağı....................................................................... 255
dd. Borçların düzenlenmesi .................................................................. 255
ee. Değer artış payı alacağı ................................................................... 255
ff. Değerleme anı .................................................................................. 255
gg. Paylaşma......................................................................................... 255
aaa. Paylaşma oranı ........................................................................ 255
bbb. Paylaşma usulü ....................................................................... 256
DÖRDÜNCÜ KISIM
HISIMLIK
BİRİNCİ BÖLÜM
SOYBAĞININ KURULMASI
§19 GENEL BAKIŞ ................................................................................................. 258
§ 20. SOYBAĞININ KURULMASI YOLLARI.................................................... 259
I. KAN BAĞINA DAYANAN SOYBAĞININ KURULMASI ............................ 259
A. ÇOCUK İLE ANASI ARASINDA SOYBAĞININ KURULMASI ............. 259
B. ÇOCUK İLE BABASI ARASINDA SOYBAĞININ KURULMASI ........... 260
1.Ana ile evlilik ............................................................................................ 260
a.Evliliğin çocuğun doğumundan önce gerçekleşmiş olması ................... 260
aa. Babalık karinesi .............................................................................. 260
bb. Babalık karinesinin kapsamı........................................................... 261
aaa. Çocuğun evlilik içinde doğması .............................................. 261
bbb. Çocuğun evlilik içinde ana rahmine düşmesi ......................... 262
cc. Babalık karinesinin çürütülmesi: Soybağının reddi ........................ 264
aaa. Soybağının reddi kavramı ....................................................... 264
bbb. Soybağının reddi sebepleri ..................................................... 265
aaaa. Çocuk evlilik içinde ana rahmine düşmüşse.................. 265
aaaaa. Cinsel ilişkinin imkansızlığının ispatı ................ 266
bbbbb. Çocuğun kocanın cinsel ilişkisinden olmasının
imkansızlığının ispatı: İlliyet bağının yokluğunun
ispatı ................................................................. 267
bbbb. Çocuk evlenmeden önce veya ayrı yaşama sırasında
ana rahmine düşmüşse.................................................. 270
aaaaa. Çocuğun evlilikten önce ana rahmine düşmesi.. 271
bbbbb. Çocuğun ayrı yaşama sırasında ana rahmine
düşmesi ............................................................ 271
cccc. Babalık karinesinin yeniden kurulması ......................... 271
ccc. Soybağının reddi davasının tarafları ....................................... 272
aaaa. Davacı taraf ................................................................... 272
aaaaa. Koca ve çocuk.................................................... 272
bbbbb. Diğer ilgililerin dava hakkı ............................... 274
bbbb. Davalı taraf .................................................................. 276
ddd. Soybağının reddi davası açma hakkının düşmesi ................... 277
aaaa. Dava açma süresinin dolması ....................................... 277
bbbb. Kocanın dava hakkının dava açma süresinin
dolmasından önce düşmesi .......................................... 279
eee. Soybağının reddi davası açma süresinin uzaması ................... 280
fff. Soybağının reddi davasında yetkili ve görevli mahkeme ......... 281
ggg. Soybağının reddi kararının sonuçları...................................... 281
b.Evliliğin çocuğun doğumundan sonra gerçekleşmiş olması.................. 282
aa. Evlenmenin çocuğun soybağına etkisi ............................................ 282
bb. Bildirim yapılması .......................................................................... 283
cc. Sonradan evlenme ile soybağının kurulmasına itiraz ...................... 283
aaa. İtirazın niteliği......................................................................... 283
bbb. Davacılar ................................................................................ 284
ccc. Davalılar.................................................................................. 285
ddd. İtiraz sebebinin (kocanın baba olmadığının) ispatlanması...... 286
eee. Dava açma süresi .................................................................... 286
fff. Yetkili ve görevli mahkeme ..................................................... 287
2.Tanıma ...................................................................................................... 287
a.Genel olarak .......................................................................................... 287
b.Geçerlilik şartları .................................................................................. 288
aa. Ehliyet ............................................................................................. 289
bb. Şekil................................................................................................ 289
cc. Çocuğun bir başka erkek ile soybağının bulunmaması ................... 291
c.Tanımanın gerçekleştirilebileceği zaman .............................................. 292
d.Tanımanın geçersizliği.......................................................................... 292
aa. Tanımanın kesin hükümsüzlüğü...................................................... 292
bb. Tanımanın irade sakatlığı sebebi ile iptali ...................................... 293
cc. Tanımanın ilgili kişiler tarafından açılacak iptal davası ile geçersiz
hale getirilmesi ............................................................................... 294
aaa. İptal davası açma hakkına sahip olan kişiler ........................... 294
bbb. İspat yükü ............................................................................... 296
dd. Hak düşürücü süreler ...................................................................... 297
3.Babalık hükmü .......................................................................................... 297
a.Babalık davasının tarafları .................................................................... 298
aa. Davacı taraf..................................................................................... 298
bb. Davalı taraf ..................................................................................... 299
b.Babalığın ispatı ..................................................................................... 300
aa. Babalık karinesi .............................................................................. 300
bb. Babalık karinesinin çürütülmesi ..................................................... 301
aaa. Davalının çocuğun babası olmasının olanaksızlığının ispatı ... 302
c.Babalık davasının süresi........................................................................ 303
d.Babalık davasında görevli ve yetkili mahkeme ..................................... 305
e.Babalık davasının sonucu ve ananın malî hakları.................................. 306
aa. Doğum giderleri .............................................................................. 306
bb. Doğumdan önceki ve sonraki altışar haftalık geçim giderleri......... 306
cc. Gebelik ve doğumun gerektirdiği diğer giderler ............................. 307
II.EVLÂT EDİNME YOLUYLA SOYBAĞININ KURULMASI ........................ 307
1.Genel Bakış: Evlât Edinme Kurumunun Niteliği ve İşlevi........................ 307
2.Evlât Edinme İlişkisinin Kurulması İçin Gerekli Şartlar ........................... 309
a.Küçüklerin evlat edinilmesine ilişkin şartlar ......................................... 309
aa. Genel Şartlar ................................................................................... 309
aaa. Küçük evlât edinen tarafından bakılmış ve eğitilmiş olmalıdır 309
bbb. Evlât edinmenin küçüğün yararına bulunması ........................ 310
ccc. Evlât edinenin diğer çocuklarının yararlarının hakkaniyete
aykırı biçimde zedelenmemesi ................................................ 311
bb. İlgililere ilişkin şartlar .................................................................... 311
aaa. Evlât edinenler açısından ........................................................ 311
aaaa. Evli kişilerin evlât edinmesi........................................... 311
aaaaa. Kural: Birlikte evlât edinme ............................... 311
bbbbb. Birlikte evlât edinme için gerçekleşmesi
gereken şartlar................................................... 312
bbbb. Eşlerden birinin diğerinin çocuğunu evlât edinmesinin
özelliği: Üvey çocukların evlât edinilmesi .................... 313
cccc. İstisna: Evli kişilerin tek başına evlât edinmesi ............. 313
dddd. Evli olmayan kişilerin evlât edinmesi ........................... 314
bbb. Evlâtlık açısından ................................................................... 314
aaaa. Yaş ................................................................................ 314
bbbb. Küçüğün rızası ............................................................. 315
cccc. Vesayet dairelerinin izni ............................................... 315
dddd. Ana ve babanın rızası ................................................... 315
aaaaa. Anlamı ............................................................. 315
bbbbb. Rızası aranacak kişiler .................................... 316
ccccc. Rızanın verilmesi yöntemi, zamanı, içeriği ve
geri alınması .................................................... 316
aaaaaa. Yöntemi ............................................... 316
bbbbbb. Zamanı ............................................... 317
cccccc. İçeriği .................................................. 318
dddddd. Geri alınması...................................... 318
eeee. Ana babanın rızasının aranmadığı haller ....................... 319
aaaaa. Gerekçesi ve sebepleri ....................................... 319
bbbbb. Kararın verilme zamanı..................................... 321
b.Erginlerin ve kısıtlıların evlat edinilmesi .............................................. 321
aa. Şartları ............................................................................................ 322
aaa. Evlât edinilenin ergin veya kısıtlı olması................................. 322
bbb. Evlât edinenin altsoyunun açık muvafakatinin bulunması ...... 322
ccc. Evlât edinilenin evli olması halinde eşinin rızası
(MK m. 313/f.2) ...................................................................... 323
ddd. Evlât edinen ve evlât edinilen açısından kanunun aradığı
diğer şartlardan birinin gerçekleşmiş olması .......................... 324
aaaa. Evlât edinilenin bedensel veya zihinsel özrü sebebiyle
sürekli olarak yardıma muhtaç olması
(MK m.313/b.1) ........................................................... 324
bbbb. Evlât edinilenin küçükken evlât edinen tarafından en
az beş yıl süre ile bakılıp gözetilmiş ve eğitilmiş olması
(MK m. 313/b.2) .......................................................... 324
cccc. Evlât edinen ile evlât edinilenin en az beş yıldan beri
aile halinde birlikte yaşamaları ve diğer haklı sebeplerin
mevcut olması .............................................................. 325
eee. Küçüklerin evlât edinilmesine ilişkin hükümlerin kıyasen
uygulanacak olması ................................................................ 325
c.Evlât edinme kararı ............................................................................... 326
aa. Mahkeme kararının kurucu niteliği ................................................. 326
bb. Yetkili ve görevli mahkeme ........................................................... 326
cc. Mahkeme tarafından evlât edinmenin şartlarının gerçekleşip
gerçekleşmediğinin araştırılması..................................................... 327
aaa. Genel olarak ............................................................................ 327
bbb. Evlât edinme şartlarının gerçekleşip gerçekleşmediğinin
belirlenmesinde dikkate alınacak an ....................................... 327
ccc. Özel olarak MK m. 316’da öngörülen araştırma ve
araştırmanın içeriği.................................................................. 328
d.Evlât edinme ilişkisinin sonuçları ......................................................... 330
aa. Genel olarak .................................................................................... 330
bb. Ana ve babaya ait hak ve yükümlülükler........................................ 330
cc. Evlâtlığın ana ve babası ile olan soybağının durumu ...................... 331
dd. Evlenme yasağı............................................................................... 332
ee. Mirasçılık ........................................................................................ 332
ff. Evlâtlığın adı ve soyadı.................................................................... 333
gg. Evlâtlığın vatandaşlığı .................................................................... 333
e.Evlât edinme ilişkisinin sona ermesi ..................................................... 333
aa. Kural: Evlât edinme ilişkisinin iptal davası açılarak sona
erdirilmesi ...................................................................................... 333
bb. Evlât edinme ilişkisinin sona erdirilmesi sebepleri ......................... 335
aaa. Evlât edinme ilişkisinin kurulabilmesi için rızası gereken
kişilerin rızasının bulunmaması.............................................. 335
bbb. Evlât edinme ilişkisinin kurulmasındaki diğer noksanlıklar ... 336
cc. İptal davasında hak düşürücü süreler .............................................. 338
f.Evlât edinme işlemlerinde aracılık ........................................................ 338
§21 . SOYBAĞININ HÜKÜMLERİ....................................................................... 339
I. GENEL BAKIŞ .................................................................................................. 339
II.SOYBAĞININ VELAYET HAKKINA BAĞLI OLMAYAN HÜKÜMLERİ . 339
1.Soyadı ....................................................................................................... 339
2.Karşılıklı Yükümlülükler .......................................................................... 342
3.Çocuk ile Kişisel İlişki Kurulması ............................................................ 343
a.Ana ve baba ile çocuk arasında kişisel ilişki kurulması ........................ 343
aa. Kural ............................................................................................... 343
bb. İçeriği ............................................................................................. 344
cc. Sınırları ........................................................................................... 345
b.Üçüncü kişilerin çocukla kişisel ilişki kurması ..................................... 346
c.Yetkili ve görevli mahkeme .................................................................. 347
4.Ana Babanın Çocukların Bakım ve Eğitim Giderlerini Karşılama
Yükümlülüğü ............................................................................................ 348
a.İçeriği .................................................................................................... 348
b.Süresi .................................................................................................... 348
c.Ana babanın çocuk mallarını harcama yetkisi ....................................... 349
d.Dava hakkı ............................................................................................ 349
aa. Çocuğun dava hakkı........................................................................ 349
bb. Ana veya babanın dava hakkı ......................................................... 349
e.Nafaka miktarının takdiri ...................................................................... 350
f.Ana ve babanın güvence vermesi .......................................................... 350
g.Nafaka davasında geçici önlemler ........................................................ 351
III.SOYBAĞININ VELAYET HAKKINA BAĞLI HÜKÜMLERİ....................... 351
1.Velayet Hakkının Tanımı .......................................................................... 351
2.Velayete Tabi Olan ve Velayet Hakkına Sahip Kişiler ............................. 351
3.Velayet Hakkının Kullanılması ................................................................. 352
4.Velayet Hakkının Kapsamı ....................................................................... 354
a.Genel olarak .......................................................................................... 354
b.Velayet hakkının kullanılmasında çocuğunun düşüncesinin alınması... 354
c.Çocuğun ana ve babasının sözünü dinleme yükümlülüğü ..................... 354
d.Velâyet hakkının çocuğun medenî durumu ile ilgili hükümleri ............ 355
aa. Çocuğa öz ad koyulması ................................................................. 355
bb. Çocuğun yerleşim yerinin belirlenmesi .......................................... 355
e.Çocuğun eğitimi.................................................................................... 355
f.Çocuğun fiil ehliyeti ve temsil edilmesi ................................................ 356
g.Çocuğun aileyi temsil etmesi ................................................................ 357
h.Çocuk ile ana ve babası arasındaki hukukî işlemler.............................. 357
i.Ana ve babanın çocuk mallarına ilişkin hak ve yükümlülükleri ............ 358
aa. Ana ve babanın çocuk mallarını yönetme ve kullanma hakkı ......... 358
bb. Çocuk mallarının sarfı .................................................................... 359
cc. Ana ve babanın kısmen veya tamamen yönetim ve kullanma
hakkına sahip olmadığı çocuk malları............................................. 359
aaa. Çocuğa yapılan karşılıksız kazandırmalar ............................... 359
bbb. Saklı pay ................................................................................. 360
ccc. Meslek veya sanat için verilen mal ve kişisel kazanç .............. 360
dd. Yönetimin sona ermesi ve ana ile babanın sorumluluğu ................ 360
5.Çocuğun Ana ve Babasına Karşı Korunması ............................................ 360
a.Çocuğun kişiliğinin korunmasına ilişkin önlemler................................ 361
aa. Genel olarak .................................................................................... 361
bb. Çocukların yerleştirilmesi............................................................... 362
b.Çocuğun mallarına ilişkin önlemler ...................................................... 363
aa. Genel olarak .................................................................................... 363
bb. Çocuk mallarının yönetiminin ana ve babadan alınması ................ 363
6.Velâyetin Kaldırılması .............................................................................. 364
a.Velâyetin kaldırılmasının şartları .......................................................... 364
aa. Ana ve babanın deneyimsizliği, hastalığı, özürlü olması, başka bir
yerde bulunması veya benzeri sebeplerden biriyle velâyet görevini
gereği gibi yerine getirememesi (MK m.348/b. 1) .......................... 364
bb. Ana ve babanın çocuğa yeterli ilgi göstermemesi veya ona karşı
yükümlülüklerini ağır biçimde savsaklaması (MK m. 348/b. 2) .... 364
cc. Ana veya babanın yeniden evlenmesinin özelliği ........................... 365
b.Velâyetin kaldırılması kararı ve sonuçları ............................................ 365
7.Durumun Değişmesinin Çocuğun Korunmasına İlişkin Önlemlere ve
Velâyetin Kaldırılması Kararına Etkisi .................................................... 366
İKİNCİ BÖLÜM
AİLE TOPLULUĞU
(Geniş Anlamda Aile İlişkileri )
§ 22. YARDIM NAFAKASI..................................................................................... 368
I. GİRİŞ ................................................................................................................. 368
II.NAFAKA YÜKÜMLÜLÜĞÜ (NAFAKA YÜKÜMLÜSÜ VE
ALACAKLISI) .................................................................................................. 368
III.YARDIM NAFAKASININ ŞARTLARI ............................................................ 370
1.Yardım Nafakası Talep Edecek Olan Yönünden ....................................... 370
2.Yardım Nafakası Yükümlüsü Yönünden .................................................. 372
a)Nafaka yükümlüsü altsoy üstsoy hısımı ise .......................................... 372
XXX
b)Nafaka yükümlüsü kardeşler ise .......................................................... 373
c)Sıra........................................................................................................ 374
IV.YARDIM NAFAKASININ MİKTARININ TESPİTİ......................................... 376
V. USUL HÜKÜMLERİ.......................................................................................... 378
1.Yetkili ve Görevli Mahkeme ..................................................................... 378
2.Taraflar ...................................................................................................... 378
3.İspat Yükü ................................................................................................. 378
VI.YARDIM NAFAKASININ BAŞLANGICI VE SONA ERMESİ ..................... 379
VII.YARDIM NAFAKASININ ÖZELLİKLERİ ..................................................... 379
1.Mirasçıya Geçmemesi ............................................................................... 379
2.Kural Olarak Üçüncü Kişiye Devir Edilememesi...................................... 380
3.Haciz Edilememesi .................................................................................... 380
4.Takas Edilememesi ................................................................................... 380
5.Önceden Feragat Edilememesi .................................................................. 380
6.Kamu Düzeni İle İlgili Olması .................................................................. 380
§ 23. EV DÜZENİ ..................................................................................................... 381
I. GENEL OLARAK ............................................................................................. 381
II.EV BAŞKANLIĞI ............................................................................................. 381
1.Genel Olarak ............................................................................................. 381
2.Ev Başkanı Kavramı ................................................................................. 383
3.Ev Başkanının Yetkileri Ve Yükümlülükleri ............................................ 385
a)Yetkileri ................................................................................................ 385
aa) Ev kurallarını belirlemek ................................................................ 385
bb) Evin kurallarını uygulamak ............................................................ 386
b)Yükümlülükleri..................................................................................... 386
aa) Ev halkının eşyasını korumak ......................................................... 386
bb) Akıl hastalığı ya da akıl zayıflığı ile malûl olan topluluk fertlerine
özel özen göstermek ....................................................................... 387
4.Ev Başkanının Sorumluluğu...................................................................... 387
III.ALTSOYUN DENKLEŞTİRME ALACAĞI .................................................... 393
§ 24. AİLE MALLARI ............................................................................................. 393
I. GENEL OLARAK ............................................................................................. 393
II.AİLE VAKFI...................................................................................................... 394
1.Niteliği Ve Özellikleri ............................................................................... 394
2.Aile Fideikomisi Yasağı............................................................................ 396
III.AİLE MALLARI ORTAKLIĞI ......................................................................... 396
1.Genel Açıklama Ve Kavram ..................................................................... 396
2.Aile Malları Ortaklığının Kurulması ......................................................... 397
3.Aile Malları Ortaklığının İşletilmesi ......................................................... 398
a)Elbirliğiyle yönetilen aile malları ortaklığı ........................................... 398
b)Kazanç paylı aile malları ortaklığı ........................................................ 398
4.Ortakların Sorumluluğu ............................................................................ 399
5.Ortaklığın Sona Ermesi ............................................................................. 399
6.Paylaşma Kuralları .................................................................................... 400
IV.AİLE YURDU ................................................................................................... 400
1.Aile Yurdunun Niteliği Ve Amacı ............................................................ 400
2.Aile Yurdunun Kurulması ......................................................................... 401
3.Hükümleri ................................................................................................. 401
4.Sona Erme ................................................................................................. 402
BEŞİNCİ KISIM
VESAYET
§ 25. DAR ANLAMIYLA VESAYET ..................................................................... 403
I. VESAYET HUKUKUNA GİRİŞ....................................................................... 403
1.Genel Olarak ............................................................................................. 403
2.Vesayet Hukukunun Hukuksal Niteliği..................................................... 403
3.Vesayet Hukukunun Uygulama Alanı....................................................... 403
4.Vesayet Hukukunun Temel İlkeleri........................................................... 404
a.Orantılılık ilkesi .................................................................................... 404
b.Tipe bağlılık ve tip sınırlılığı ilkesi ....................................................... 404
5.Kamusal Vesayet – Aile Vesayeti (Özel Vesayet) Ayırımı ...................... 404
6.Vesayet Organları ..................................................................................... 405
a.Kamusal Vesayet organları ................................................................... 405
b.Aile Vesayeti organları ......................................................................... 405
II.AİLE VESAYETİ ............................................................................................. 405
1.Genel Olarak ............................................................................................. 405
2.Aile Vesayetinin Kuruluş Şartları ............................................................. 405
a.Maddî şart ............................................................................................. 405
b.Usulî şart............................................................................................... 406
3.Aile Vesayetinin Yürütümü ve Aile Meclisinin Sorumluluğu .................. 406
4.Aile Vesayetinin Sona Ermesi .................................................................. 406
III.DAR ANLAMDA VESAYETİ GEREKTİREN HALLER ............................... 407
1.Küçüklük................................................................................................... 407
2.Kısıtlama ................................................................................................... 407
a.Genel olarak .......................................................................................... 407
b.Kısıtlama sebepleri ............................................................................... 408
aa. Genel olarak .................................................................................... 408
bb. Akıl hastalığı ve akıl zayıflığı ........................................................ 408
cc. Savurganlık, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü
yaşama tarzı, kötü yönetim ............................................................. 409
aaa. Yetersizlik olgusuna dayalı (alternatifli) şartlar ...................... 409
aaaa. Savurganlık.................................................................... 409
bbbb. Alkol ve uyuşturucu madde bağımlılığı ........................ 409
cccc. Kötü yaşam tarzı ............................................................ 410
dddd. Kötü Yönetim ............................................................... 410
bbb. Sosyal şart .............................................................................. 410
dd. Özgürlüğü bağlayıcı ceza ............................................................... 410
ee. İstek üzerine (iradi) kısıtlanma ....................................................... 411
ff. Kısıtlama sebeplerinin birbirleri ile ilişkisi ...................................... 412
c.Kısıtlama usulü ..................................................................................... 413
aa. Yargılamanın başlangıcı ................................................................. 413
bb. Yargılama usulü.............................................................................. 413
cc. Kısıtlama kararının ilânı.................................................................. 414
d.Kısıtlanmanın sonuçları ........................................................................ 414
IV.VESAYET İŞLERİNDE YETKİLİ MAHKEME .............................................. 415
V. VASİ ATANMASI ............................................................................................ 415
1.Yasal Düzenleme ...................................................................................... 415
2.Vasi Atanması İçin Aranan Şartlar............................................................ 416
a.Şeklî şartlar ........................................................................................... 416
b.Maddî Şart "Yeterlilik” ......................................................................... 416
3.Vasilik Engelleri ........................................................................................ 416
4.Vasiliği Kabul Yükümlülüğü .................................................................... 417
5.Vasilikten Kaçınma (Özür) Sebepleri ........................................................ 418
6.Vasi Atanmasında Özel Durumlar............................................................. 419
a.Eş ve yakın hısımların önceliği ............................................................. 419
b.İlgililerin isteği...................................................................................... 419
7.Vasi Atanmasında Usul ............................................................................. 419
a.Genel olarak .......................................................................................... 419
b.Geçici tedbirler ..................................................................................... 420
aa. Genel olarak .................................................................................... 420
bb. Tedbir türleri................................................................................... 420
aaa. Genel olarak ............................................................................ 420
cc. Geçici tedbir kararının ilânı ............................................................ 421
dd. Yetkili ve görevli mahkeme............................................................ 421
c.Vasi atanması kararının tebliğ ve ilânı .................................................. 421
8.Vasilikten Kaçınma ve İtiraz ..................................................................... 422
9.Geçici Vasilik............................................................................................ 422
10.Kesin Görev Devri .................................................................................... 422
11.Vasinin Görev Süresi ................................................................................ 423
12.Vasinin Ücreti ........................................................................................... 423
VI.VESAYETİN YÜRÜTÜMÜ ............................................................................. 423
1.Genel Olarak ............................................................................................. 423
2.Vasinin Göreve Başlaması ........................................................................ 424
a.Defter tutma .......................................................................................... 424
b.Değer taşıyan eşyaların saklanması....................................................... 424
c.Menkullerin satımı ................................................................................ 425
d.Aktiflerin değerlendirilmesi .................................................................. 425
aa. Paraların yatırılması ........................................................................ 425
bb. Sermaye yatırımlarının dönüştürülmesi .......................................... 426
cc. Ticarî ve sınaî işletmeler ................................................................. 426
dd. Taşınmazların durumu .................................................................... 426
3.Vesayet Altındaki Kişiye Yönelik Kişisel Özen........................................ 427
a.Genel olarak .......................................................................................... 427
b.Küçüklerde kişisel özen ........................................................................ 427
c.Özel olarak vesayet altındaki küçüğün koruma amaçlı
özgürlüğünün kısıtlanması .................................................................... 427
d.Kısıtlılara yönelik kişisel özen .............................................................. 428
4.Vesayet Altındaki Kişinin Temsili ............................................................ 428
a.Genel olarak vasinin yasal temsil yetkisi ve hukuksal niteliği .............. 428
b.Temsil yetkisinin kullanılması .............................................................. 429
c.Yasal temsil yetkisinin üçüncü kişiye devri .......................................... 429
d.Yasak işlemler ...................................................................................... 429
e.Vesayet altındaki kişinin görüşünün alınması ....................................... 430
f.Vesayet altındaki kişinin tek başına hareket etmesi ............................... 430
aa. Vasinin rızası .................................................................................. 430
aaa. Genel olarak ............................................................................ 430
bbb. Vasinin icazet vermemesinin sonuçları .................................. 431
bb. Vesayet Altındaki Kişinin Bir Meslek veya Sanatı Yürütümü ....... 432
5.Vesayet Altındaki Kişinin Mallarının Yönetimi........................................ 432
a.Malların Fiilen Yönetimi ...................................................................... 432
b.Vasinin Hesap Tutma ve Rapor Verme Yükümü.................................. 432
c.Vesayet Altındaki Kişinin Serbest Malları............................................ 433
VII.VESAYET DAİRELERİNİN GÖREVLERİ ..................................................... 433
1.Şikayet ve İtirazları İnceleme.................................................................... 433
a.Genel Olarak ......................................................................................... 433
b.Şikayet Sebepleri .................................................................................. 434
c.Şikayet ve İtiraz Hakkı Sahipleri .......................................................... 434
d.Şikayet ve İtirazın Süresi ...................................................................... 434
e.Şikayet ve İtiraz Üzerine Verilecek Kararların Temyizi ....................... 434
2.İzin Verme ................................................................................................ 435
a.Genel Olarak ......................................................................................... 435
b.Vesayet Makamının İznine Tabi Olan İşlemler .................................... 436
c.Vesayet Makamının ve Denetim Makamının İznine Tabi OIan
İşlemler................................................................................................. 436
d.İzin Verilmemesinin Sonuçları ............................................................. 437
3.Rapor ve Hesapların İncelenmesi .............................................................. 437
VIII.VESAYETİN SONA ERMESİ .......................................................................... 438
1.Vesayeti Gerektiren Sebeplerin Ortadan Kalkmasına Bağlı Olarak
Vesayetin Sona Ermesi ............................................................................. 438
a.Vesayetin Kendiliğinden Sona Ermesi.................................................. 438
aa. Küçüklerde ...................................................................................... 438
bb. Hükümlülerde ................................................................................. 438
cc. Ölüm ve Gaiplik.............................................................................. 438
b.Vesayetin Mahkeme Kararı ile Sona Ermesi ........................................ 439
aa. Genel Olarak ................................................................................... 439
bb. Şartları ............................................................................................ 439
cc. Yargılama Usulü ............................................................................. 439
aaa. İlan .......................................................................................... 439
bbb. Akıl Hastalığı ve Akıl Zayıflığı Halinde Usul........................ 439
ccc. Savurganlık, Alkol veya Uyuşturucu Madde Bağımlılığı,
Kötü Yaşama Tarzı, Kötü Yönetim Halinde Usul .................. 439
ddd. İstek Üzerine Kısıtlanmada Usul ............................................ 440
2.Vasilik Görevinin Sona Ermesi ................................................................. 440
a.Genel Olarak ......................................................................................... 440
b.Vasilik Görevinin Kendiliğinden Sona Ermesi ..................................... 440
XXXIV
aa. Vasinin Ölümü ................................................................................ 440
bb. Ehliyetsiz Hale Gelme .................................................................... 440
cc. Kasıtlı İşlenmiş Suçtan Hapse Mahkumiyet.................................... 440
dd. Vesayetin Kendiliğinden Sona Ermesi ........................................... 441
ee. Vasinin Görev Süresinin Dolması ................................................... 441
c.Vasinin Görevinin Kendiliğinden Sona Ermediği Haller ...................... 441
aa. Vasilik Engellerinin Varlığı ............................................................ 441
bb. Vasilikten Kaçınma Sebebinin Varlığı ........................................... 441
d.Göreve Devam Zorunluluğu ................................................................. 442
3.Vasinin Görevden Alınması ...................................................................... 442
a.Genel Olarak ......................................................................................... 442
b.Görevden Alınma Sebepleri.................................................................. 442
aa. Vasinin Görevini Ağır Surette Savsaklaması .................................. 442
bb. Vasinin Yetkilerini Kötüye Kullanması.......................................... 442
cc. Vasinin Güven Sarsıcı Davranışları ................................................ 443
dd. Vasinin Ödeme Güçlüğü ................................................................ 443
ee. Vasiye İlişkin Diğer Yetkisizlik Halleri .......................................... 443
c.Görevden Almayla Görevli Mahkeme .................................................. 443
d.Görevden Alma Usulü .......................................................................... 443
e.Yargılama Sırasındaki Geçici Önlemler................................................ 443
f.Vesayet Makamının Vereceği Karar...................................................... 444
aa. Görevden Alma Kararı.................................................................... 444
bb. Uyarı Kararı.................................................................................... 444
4.Vesayetin Sona Ermesinin Sonuçları ........................................................ 444
a.Kesin Hesap ve Son Raporun Verilmesi ............................................... 444
b.Malvarlığının Teslimi ........................................................................... 444
c.Vasinin Görevine Son Verilmesi........................................................... 445
§ 26. KORUMA AMAÇLI ÖZGÜRLÜĞÜN KISITLANMASI ........................... 445
I. GİRİŞ ................................................................................................................. 445
II.KAÖK’NIN MK’DAKİ SİSTEMATİK DÜZENİ ............................................. 445
III.KAÖK’NIN AMACI.......................................................................................... 446
IV.ÖZGÜRLÜĞÜ KISITLANACAK KİŞİ ........................................................... 446
V. KAÖK’NIN ŞARTLARI ................................................................................... 446
1.Özel Koruma İhtiyacı ................................................................................ 447
2.Zayıflık Durumu........................................................................................ 447
3.Toplum İçin Tehlike Oluşturma ................................................................ 448
4.Orantılılık .................................................................................................. 448
5.Zayıflık Durumunun Sürekliliği ................................................................ 448
6.KAÖK Hükümlerinin Kişiye Yönelik İradesi Dışı (Cebrî) Tedavi
Uygulamaları İçin Yasal Bir Dayanak Oluşturup Oluşturmayacağı
Sorunu ....................................................................................................... 449
VI.KAÖK’NIN HUKUKSAL SONUCU VE KURUM KAVRAMI ...................... 449
VII.KAÖK İÇİN YETKİLİ MAHKEME ................................................................. 450
VIII.BİLDİRİM YÜKÜMÜ....................................................................................... 450
IX.VESAYET MAKAMI KARARINA İTİRAZ................................................... 451
X. DENETİM MAKAMININ KARARINA KARŞI KANUN YOLUNA
BAŞVURU ....................................................................................................... 452
XI.KAÖK YARGILAMASINDA UYGULANACAK YARGILAMA HUKUKU
KURALLARI ................................................................................................... 452
XII.YARGILAMA USULÜ.................................................................................... 454
§ 27. KAYYIMLIK ve YASAL DANIŞMANLIK .................................................. 455
I. GENEL OLARAK ............................................................................................. 455
II.KAYYIMLIK ..................................................................................................... 456
1.Yasal Düzenleme ...................................................................................... 456
2.Yetkili Mahkeme ....................................................................................... 456
3.Kayyımlığın Türleri .................................................................................. 456
a.Temsil kayyımlığı ................................................................................. 456
aa. Genel olarak .................................................................................... 456
bb. Temsil kayyımı atanmasını gerektiren haller.................................. 456
aaa. Ergin kişiye temsilci tayini ..................................................... 457
bbb. Yasal temsilciyle menfaat çatışması....................................... 458
ccc. Yasal temsilcinin görevini yerine getirmesine bir engelin
varlığı...................................................................................... 458
ddd. Diğer haller ............................................................................ 459
b.Yönetim kayyımlığı .............................................................................. 459
aa. Genel olarak .................................................................................... 459
bb. Yönetim kayyımı atanma sebepleri ................................................ 459
aaa. Belirli bir yerde bulunmama ................................................... 459
bbb. Yetersizlik .............................................................................. 460
ccc. Mirasçılık haklarında belirsizlik ve ceninin menfaati ............. 461
ddd. Tüzel kişilerin organlarından yoksunluğu .............................. 461
eee. Yönetimden yoksun kamusal yardımlar.................................. 462
fff. Diğer haller .............................................................................. 462
c.İradî kayyımlık...................................................................................... 462
4.Kayyımlığın Yürütümü ............................................................................. 463
a.Kayyım tayinin kendisine kayyım tayinde edilen kişinin fiil ehliyetine
etkisi ..................................................................................................... 463
b.Kayyımın görev süresi .......................................................................... 463
c.Kayyımın ücret hakkı............................................................................ 464
d.Vesayet makamının talimatlarına uyma yükümü .................................. 464
e.Malvarlığının yönetimi ......................................................................... 464
5.Kayyımlığın Sona Ermesi ......................................................................... 465
a.Temsil kayyımlığının sona ermesi ........................................................ 465
b.Yönetim kayyımlığının sona ermesi ..................................................... 465
c.İsteğe bağlı kayyımlığının sona ermesi ................................................. 465
d.Diğer sebepler ....................................................................................... 466
e.Sona erme usulü .................................................................................... 466
f.Görevli mahkeme .................................................................................. 466
III.YASAL DANIŞMANLIK................................................................................... 466
1.Yasal Düzenleme ...................................................................................... 466
2.Yasal Danışmanlığın Türleri ..................................................................... 467
a.Katılım danışmanlığı – yönetim danışmanlığı ayırımı .......................... 467
b.Yasal danışman atanmasının hukuksal sonuçları .................................. 467
aa. Genel olarak .................................................................................... 467
bb. Katılım danışmanlığı için ............................................................... 467
cc. Yönetim danışmanlığı için .............................................................. 468
dd. Karma danışmanlık için.................................................................. 468
3.Yasal Danışmanlığın Sona Ermesi ............................................................ 469
§ 28. VESAYET ORGANLARININ SORUMLULUĞU ....................................... 469
I. YASAL DÜZENLEME ..................................................................................... 469
II.SORUMLULUĞUN ŞARTLARI ...................................................................... 469
1.Vasinin (Kayyımın, Yasal Danışmanın) ve Devletin Sorumluluğu İçin
Ortak Şartlar.............................................................................................. 469
a.Hukuka aykırılık ................................................................................... 469
b.Uygun illiyet bağı ................................................................................. 469
c.Zarar ...................................................................................................... 470
2.Vasinin ve Devletin Sorumluluğu İçin Ortak Olmayan Şart: Kusur.......... 470
III.SORUMLULUĞUN SIRASI ............................................................................. 470
IV.SORUMLULUK DAVASI ................................................................................ 471
1.Davacı ....................................................................................................... 471
2.Davalı ........................................................................................................ 471
3.Yetkili ve Görevli Mahkeme ..................................................................... 471
4.Dava zamanaşımı ...................................................................................... 472
a.Olağan zamanaşımı süresi ..................................................................... 472
b.Olağanüstü zamanaşımı süresi .............................................................. 472
5.Vesayet Altındaki Kişinin Alacaklarının İmtiyazı..................................... 472
KAYNAKÇA ............................................................................................................. 473

Ürün Hakkında Soru Sor